14.05.2020 r.

 

Dzisiaj kilka słów o wspieraniu swojej motywacji. 


13.05.2020 r.

Kilka słów o komunikacji z dzieckiem

Komunikacja rodziców z dziećmi to zadanie niełatwe i jednocześnie bardzo odpowiedzialne. To od nas zależy czy dziecko będzie nas słuchało, czy będzie się buntowało. Oczywiście nie bez znaczenia jest także charakter i usposobienie dziecka, ale jeśli będziemy wiedzieli, jak rozmawiać, komunikacja nawet z najbardziej żywiołowym dzieckiem będzie solidnym fundamentem w budowaniu relacji rodzice-dzieci. Pamiętajmy także, że dziecku nie wolno rozkazywać – rozkazy spotkają się z buntem, a w konsekwencji dziecko, któremu wydaje się rozkazy będzie niedowartościowane lub agresywne.

Oto przykłady dobrej praktyki wychowawczej:


06.05.2020 r./08.05.2020 r.

O otyłości wśród dzieci i młodzieży

Otyłość należy do chorób cywilizacyjnych, a liczba osób nią dotkniętych z roku na rok wciąż wzrasta. Postęp cywilizacyjny i techniczny sprzyja rozwojowi otyłości: ograniczenie aktywności ruchowej związanej z codziennymi czynnościami oraz łatwy dostęp do wysoko przetworzonej, bogatej w energię żywności prowadzi do zaburzenia równowagi między poborem a wydatkowaniem energii, co objawia się zwiększeniem tkanki tłuszczowej w organizmie. Szczególnie niepokojący jest fakt, że zaburzenie to coraz częściej występuje u najmłodszych członków społeczeństwa – dzieci i młodzieży. W Polsce, wśród dzieci w wieku szkolnym, na nadwagę i otyłość cierpi co piąty chłopiec i co siódma dziewczynka. Leczenie otyłości jest jednak trudne, złożone, a także, jeśli ma przynieść wymierne efekty – długotrwałe.

Otyłość to choroba

Otyłość to nie tylko kwestia estetyki, ale przede wszystkim zdrowia. To przewlekłe zaburzenie, spowodowane brakiem równowagi między poborem a wydatkowaniem energii, co objawia się zwiększeniem ilości tkanki tłuszczowej. Nadmierne otłuszczenie organizmu niesie ze sobą zwiększone ryzyko różnych powikłań i staje się palącym problemem zdrowotnym.

Czynniki genetyczne odgrywają pewną rolę w rozwoju otyłości. Dotyczą one regulacji przemiany materii, magazynowania tkanki tłuszczowej i jej rozkładu w organizmie. Choć te wszystkie czynniki, związane z różnymi genami, mogą sprzyjać otyłości, to o jej wystąpieniu decyduje współistnienie z niekorzystnymi czynnikami środowiskowymi. Skłonność genetyczna u danej osoby nie musi więc zawsze prowadzić do rozwoju otyłości, oznacza jedynie, że dana osoba powinna zwracać baczną uwagę na przestrzeganie zdrowego stylu życia, a zwłaszcza racjonalnego odżywiania i odpowiedniej dawki aktywności fizycznej.

Czynniki wpływające na rozwój nadwagi i otyłości

Postępujący rozwój urbanizacji, przemysłu i postęp techniczny na świecie stwarzają warunki sprzyjające otyłości. Wpłynęło to poziom aktywności fizycznej ludzi. Do jej zmniejszenia u dzieci przyczyniają się:

  • zbyt częste, niepotrzebne korzystanie ze środków transportu,
  • ograniczenie spontanicznej aktywności fizycznej,
  • zabawy i gry „na siedząco”,
  • nieograniczony dostęp do telewizora i komputera.

Zmiany związane ze sposobem odżywiania również wpływają na rozwój otyłości: łatwy dostęp do przetworzonej, wysokokalorycznej, bogatej w tłuszcze i cukry proste żywności, zwiększanie objętości posiłków („porcja XL”), a przede wszystkim nieregularność spożywania głównych posiłków, ich opuszczanie i jednocześnie częste podjadanie kalorycznych przekąsek. Rozwojowi otyłości sprzyjają także sytuacje stresowe i problemy emocjonalne, takie jak konflikty w szkole czy w rodzinie. Mogą one prowadzić do emocjonalnego jedzenia, czyli tak zwanego „zajadania problemów”. Gdy dziecko przeżywa trudności, niepowodzenia, czuje się samotne lub zasmucone, jedzenie może spełniać funkcję kompensacyjną i, również za sprawą rodziców, być traktowane jako pocieszenie.

 Karmienie piersią odgrywa ważną rolę w „zaprogramowaniu” nie tylko układu odpornościowego dziecka, ale także jego metabolizmu na całe życie. Badania mówią, że karmienie piersią przez pierwsze sześć miesięcy życia dziecka odgrywa znaczącą rolę w ochronie przed nadmiernym przyrostem masy ciała i jest uważane za jeden z kluczowych elementów pierwotnej profilaktyki nadwagi i otyłości w wieku rozwojowym.

Ze względu na duże, i wciąż zwiększające się rozpowszechnienie otyłości uznaje się ją za epidemię XXI wieku. W krajach europejskich nadwaga i otyłość występuje u co czwartego dziecka i nastolatka w wieku szkolnym.  Mówi się, że otyłe dziecko to otyły dorosły. U otyłego przedszkolaka prawdopodobieństwo, że będzie otyłym w przyszłości jest ponad czterokrotnie większe, niż u jego rówieśników o prawidłowej masie ciała. Bardzo często pozostaje on otyłym nastolatkiem. Otyłość w wieku od piętnastu do siedemnastu lat wiąże się z kolei aż z 17,5 razy większym ryzykiem wystąpienia otyłości w życiu dorosłym. Tak więc ponad 30% otyłych przedszkolaków i prawie 80% otyłych nastolatków ma szansę stać się otyłymi dorosłymi.

Występuje duże ryzyko otyłości u dzieci, których rodzice są otyli. Z badań wynika, że 70% dzieci, których oboje rodzice są otyli, również jest otyłe. Jeżeli oboje rodzice są szczupli, ryzyko otyłości u dziecka wynosi jedynie 10%. Te zależności są najczęściej związane z nieprawidłowymi wzorcami odżywiania rodziców, którzy przekazują je swoim dzieciom. Zwykle dotyczy to nadmiernego spożycia tłuszczów i cukrów prostych. Dużą role ogrywają także wzorce związane ze spędzaniem wolnego czasu i aktywnością fizyczną w rodzinie.  Otyli rodzice często nie uważają otyłości swoich dzieci za problem i nie są świadomi tego, że może ona stać się przyczyną wielu dodatkowych problemów zdrowotnych.

Najczęstsza przyczyna otyłości u dzieci i młodzieży

Otyłość jest wynikiem zaburzonej równowagi pomiędzy ilością spożytej z pokarmami energii a jej zużyciem. Rozwój otyłości jest procesem długotrwałym, w którym rolę odgrywają zarówno predyspozycje genetyczne, jak i czynniki środowiskowe. Istnieje wiele czynników, które jej sprzyjają. Bardzo duże znaczenie w rozwoju otyłości mają zmiany zachodzące w środowisku, zmiany warunków i sposobu życia. W ciągu ostatnich kilku pokoleń zdecydowanie zmienił się sposób odżywiania i zmniejszyła się aktywność fizyczna. Jak już wcześniej wspomniano, bardzo ważnym czynnikiem są również zwyczaje żywieniowe oraz sposób spędzania wolnego czasu w rodzinie. Mówi się nawet o „dziedziczeniu sposobu jedzenia”. Zjawisko to polega to na przekazywaniu w rodzinie zwyczajów, sposobu, ilości i jakości spożywanych pokarmów.  Stwierdzono również, że zarówno otyli dorośli, jak otyłe dzieci znacznie szybciej jedzą i słabiej żują pokarmy w porównaniu z osobami szczupłymi.

 

Dlaczego dziecko tyje?

Przyczyną tycia jest dodatni bilans energetyczny, co oznacza większą liczbę kalorii dostarczanych do organizmu niż kalorii wydatkowanych. Na utrzymanie przyrostu wysokości i masy ciała u dziecka ma wpływ równowaga między przyswojonym pokarmem a wydatkiem energii wytworzonej (tak zwany bilans energetyczny). Składnikami bilansu energetycznego są: podaż energii i wydatek energetyczny. Podaż energii (ilość spożytego pokarmu) jest uzależniona od kontroli łaknienia, a miejscem odpowiedzialnym za tę kontrolę jest część mózgu zwana podwzgórzem. Na kontrolę łaknienia wpływają czynniki fizjologiczne oraz psychoemocjonalne i społeczne. Czynniki fizjologiczne, czyli pojawienie się uczucia głodu i ilość spożywanych pokarmów zależą od zapotrzebowania na energię (aktywność fizyczna, wzrastanie) i kaloryczności poprzedniego posiłku. Zwiększona aktywność fizyczna lub niezbyt obfity posiłek wpływają na zwiększenie spożycia pokarmów podczas następnego posiłku.

Wśród czynników psychoemocjonalnych i społecznych wpływających na kontrolę łaknienia wymienia się między innymi: stres, niepokój, walory smakowe pokarmu, dostępność pożywienia, sposób przygotowania, wielkość porcji, ale także presję rodziny i otoczenia.

Pokarmy węglowodanowe (proste i złożone) dostarczane w odpowiedniej ilości zostają w większości zmetabolizowane, tylko niewielka ich ilość jest odkładana w postaci glikogenu w mięśniach i wątrobie, natomiast ich nadwyżka może być zmagazynowana w postaci tłuszczów i pośrednio prowadzić do rozrostu tkanki tłuszczowej. Tłuszcze mogą być odkładane w tkance tłuszczowej bez ograniczeń. Są one magazynowane w postaci trójglicerydów, powodując rozrost komórki tłuszczowej. W sytuacji dużego nagromadzenia się tłuszczów, kiedy komórka tłuszczowa już nie może bardziej powiększyć swojej objętości, powstaje nowa komórka tłuszczowa. Liczba komórek tłuszczowych rośnie proporcjonalnie do ilości nadwyżek tłuszczów. Ważne jest, że liczba powstałych komórek tłuszczowych nie zmniejsza się w czasie, może tylko zmniejszyć się ich objętość. Nadmierna liczba komórek tłuszczowych jest więc nieodwracalna. Dlatego istotne jest wczesne zaobserwowanie, że masa ciała dziecka wzrasta nadmiernie, gdyż podjęte wówczas działania (zmiana diety, zwiększenie aktywności fizycznej) szybko dadzą rezultaty.

Styl życia a rozwój otyłości

Racjonalna dieta dziecka jest istotna dla jego organizmu nie tylko z powodu niebezpieczeństwa otyłości i możliwych jej powikłań, ale przede wszystkim jako nieodzowny warunek prawidłowego wzrostu i rozwoju organizmu. Codzienna aktywność fizyczna dziecka wpływa korzystnie nie tylko na sylwetkę, ale także na rozwój psychofizyczny dziecka.  Nie jest łatwo zmienić swój styl życia, gdy zmieniło się niekorzystnie otaczające nas środowisko. Mniej się ruszamy, więcej siedzimy przy komputerach i przed telewizorami. Z badań wynika, że to nie wysokokaloryczna dieta jest największym problemem, ale właśnie siedzący, pozbawiony aktywności tryb życia jest najbardziej niebezpieczny.

W jakim wieku dziecko jest najbardziej narażone na otyłość?

 Według wielu badań czas dzieciństwa i dojrzewania są okresami krytycznymi w rozwoju otyłości. Otyłość, nawet znaczna, występująca we wczesnym dzieciństwie nie zawsze prowadzi do nadwagi w wieku dorosłym, ale jest czynnikiem obciążającym. Większość pulchnych niemowląt, zwłaszcza karmionych mlekiem matki, traci zwykle nadmiar tkanki tłuszczowej około drugiego roku życia, bowiem wówczas zwiększa się ich aktywność ruchowa. W kolejnych latach dochodzi do ponownego przyrostu tkanki tłuszczowej, jest to tak zwana „otyłość z odbicia”. Mamy z nią do czynienia zwykle około szóstego roku życia dziecka. Im wcześniej „otyłość z odbicia” nastąpi, tym większe jest prawdopodobieństwo otyłości w przyszłości.  Większość dzieci przybierających nadmiernie na wadze przed szóstym rokiem życia utrzymuje nadwagę w okresie pokwitania.

Wpływ rodziny na otyłość dziecka

Rodzina, która jest najważniejszym środowiskiem życia dziecka, kształtuje jego zachowania żywieniowe i sposób spędzania wolnego czasu. Na sposób odżywiania ma wpływ wiele elementów: preferencje smakowe, zachowania żywieniowe, w tym wspólne spożywanie posiłków, zachowania innych członków rodziny w czasie wspólnego posiłku w domu (tu między innymi: zmuszanie do jedzenia, oglądanie telewizji w trakcie posiłku, dostęp do określonej żywności w domu). Te wszystkie czynniki mogą stworzyć środowisko sprzyjające otyłości lub chroniące przed nią, zarówno rodziców, jak i dzieci.  Wspólne spożywanie posiłków z rodzicami odgrywa istotną rolę w kształtowaniu zachowań żywieniowych u dzieci i młodzieży, przenoszonych następnie w dorosłe życie.  Dzieci, które często spożywają posiłki z rodzicami, spożywają je regularniej, częściej jedzą owoce i warzywa, są bardziej aktywne fizycznie, a w związku z tym rzadziej u nich występuje otyłość.  Dziewczęta z nadmierną masą ciała, których matki były otyłe, oceniały swoją masę ciała jako prawidłową. W ich rodzinach otyłość u kobiet uznawana była za pewnego rodzaju normę.

Otyłość a choroby

Otyłość może prowadzić do wielu nieprawidłowości już w okresie dziecięcym, jak również może być początkiem chorób, szczególnie sercowo-naczyniowych, które rozwiną się u młodych dorosłych. Wśród problemów związanych z otyłością są:

  • zaburzenia gospodarki lipidowej;
  • zaburzenia gospodarki węglowodanowej z cukrzycą typu 2, insulinooporność;
  • nadciśnienie tętnicze;
  • stłuszczenie wątroby;
  • bezdech senny;
  • zaburzenia kostno-stawowe związane z przeciążeniem kości i mięśni;
  • zaburzenia emocjonalne;
  • większa predyspozycja do chorób nowotworowych w wieku dorosłym.

 

 Uważa się, że podstawową przyczyną przeciążenia kości i stawów jest nadmierna masa ciała, która prowadzi do mechanicznego uszkodzenia stawów. Przeciążenie kości i stawów u otyłych dzieci ma wpływ na częstsze występowanie wielu zaburzeń kostno-stawowych, takich jak: płaskostopie, koślawość kolan, skolioza (boczne skrzywienie kręgosłupa), dolegliwości bólowe ze strony kręgosłupa i kończyn dolnych.

Stłuszczenie wątroby jest spowodowane nadmiernym gromadzeniem się tłuszczu w komórkach wątroby w związku z zaburzeniem metabolicznym i opornością na insulinę. Konsekwencją może być w przyszłości włóknienie wątroby, a następnie marskość. Zwykle po obniżeniu masy ciała objawy stłuszczenia wątroby ustępują.

Bezdech senny występuje sześć razy częściej u otyłych niż u szczupłych dzieci. Zaburza sen nocny, prowadzi do patologicznej senności w ciągu dnia, bólów głowy, problemów z koncentracją, a w efekcie również pogorszenia wyników w nauce.

 

Zaburzenia emocjonalne u dzieci otyłych

Bardzo często otyłość ma charakter stygmatyzujący, zarówno w negatywnej ocenie własnego ciała przez dzieci otyłe, jak i w ocenie grupy rówieśniczej. Zaburzenia emocjonalne występujące u dzieci otyłych to głównie niska samoocena, brak akceptacji swojej osoby, a w skrajnych przypadkach nawet depresja. Częściej występuje u nich także wysoki poziom lęku i agresji, a w związku z tym problemy z akceptacją przez grupę rówieśniczą, czego konsekwencją może być nawet izolacja społeczna.

 

Główne zasady leczenia otyłości

Podstawą leczenia otyłości u dzieci i młodzieży jest:

  • zmiana stylu życia polegająca na zmianie sposobu żywienia całej rodziny,
  • zwiększenia aktywności fizycznej całej rodziny
  • wsparcia psychicznego dla dziecka z problemem otyłości.

Dobrym zwyczajem są również regularne posiłki, zwłaszcza śniadanie i przynajmniej część posiłków spożywana wspólnie z rodzicami. Nie należy pozwalać na jedzenie przed telewizorem i używać jedzenia (zwłaszcza słodyczy!) jako nagrody. Warto, aby dziecko miało możliwość wyboru potrawy, którą chce zjeść, ale najlepiej, jeżeli jest to wybór z dwóch propozycji zbilansowanych posiłków, a nie pytanie: „na co masz ochotę?”. Nie należy także zmuszać dziecka do jedzenia. Warto podawać posiłki na małych talerzach, w mniejszych porcjach niż dotychczas. Zasadą powinno być, że cała rodzina ma takie samo menu. Niedopuszczalna jest sytuacja, gdy rodzice jedzą co innego, a dziecku proponuje się inny, dietetyczny posiłek. Poza właściwym odżywianiem bardzo ważne jest zorganizowanie dziecku odpowiedniej aktywności fizycznej – najlepiej, gdy będą to wspólne zajęcia z rodzicami. Wskazane jest również ograniczenie czasu spędzanego przed telewizorem i komputerem. Na początek warto wprowadzić drobne zmiany w codziennej aktywności, na przykład chodzić po schodach zamiast jeździć windą, przejść piechotą dystans do szkoły zamiast podwozić dziecko samochodem, część czasu spędzanego przed komputerem lub telewizorem wykorzystać na spacer, jazdę na rowerze czy grę w piłkę.

W jaki sposób wspierać dziecko otyłe w odchudzaniu?

Dziecko otyłe zwykle źle czuje się w swojej grupie rówieśniczej, zdarzają się sytuacje, że czuje się odrzucone nawet przez najbliższych przyjaciół. Wsparcie rodziny jest bardzo ważne. Rodzice nie powinni bagatelizować problemu nadmiernej masy ciała dziecka, pamiętając jednocześnie, by unikać negatywnych komentarzy, krytyki czy wyśmiewania. Należy podkreślać każde, nawet najdrobniejsze osiągnięcia, dotyczące nie tylko walki z nadwagą, ale również każdej innej dziedziny – nauki, realizacji zainteresowań, czy rozwoju talentów. Rodzice powinni przygotować dziecko na to, że proces walki z otyłością jest długotrwały, mówiąc, że jego ciało będzie zmieniało się powoli i że nie może oczekiwać natychmiastowych efektów. Takie wsparcie jest konieczne, by dziecko się nie zniechęciło. Rolą rodziców jest również to, by pomóc otyłemu dziecku w wyborze odpowiedniego ubioru, z naturalnych tkanin i w odpowiednim kolorze, dla zwiększenia estetyki wyglądu. Bardzo istotne jest również zwrócenie szczególnej uwagi na higienę ciała, w tym zapobieganie odparzeniom, stosowanie antyperspirantów itd.

Opracował Jan Żeszko na podstawie materiałów Fundacji Instytutu Matki i Dziecka oraz Przeglądu Pediatrycznego.

 


30.04.2020 r.

WPŁYW WYSIŁKU FIZYCZNEGO

NA WYNIKI W NAUCE

Nauka mówi o pozytywnym wpływie wysiłku fizycznego na rozwój ciała i samopoczucia ludzi. Pomimo tego od kilku lat zwiększa się liczba otyłych dzieci i młodzieży.

 

Jaki wpływ ma aktywność fizyczna na nasz umysł?

Badania naukowe wskazują, że wpływa ona pozytywnie na prędkość, z jaką przetwarzamy informacje, polepsza pamięć. Dzieci aktywne fizycznie potrafią łatwiej skupić uwagę na wykonywanej czynności, a co za tym idzie uzyskują lepsze wyniki w nauce. Oprócz tego, osoby, które osiągały najlepsze wyniki w testach fizycznych, częściej decydowały się na ukończenie wyższej edukacji i znajdowały się w lepszej sytuacji materialnej niż ich mniej zdolni fizycznie koledzy.

Warto więc zadbać o pewne minimum aktywności fizycznej, która nie tylko pozytywnie koreluje ze stanem ciała, ale również z rozwojem umysłu, lepszymi wynikami w nauce, a także rozwojem w życiu zawodowym. Wyniki przeprowadzonych badań powinny zainteresować zwłaszcza rodziców, którzy mają ogromny wpływ na to, czy ich własne dzieci będą dbały o kulturę fizyczną od najmłodszych lat.

Ruch wspomaga Twoją naukę

Proces uczenia musi iść w parze z ruchem. Brak ruchu wpływa negatywnie na rozwój psychofizyczny. Dysleksja, dysortografia, dysgrafia, dyskalkulia, które coraz częściej zauważamy wśród dzieci to zdaniem ekspertów między innymi efekt ograniczenia aktywności fizycznej. Jeśli sytuacja nie ulegnie zmianie trudności w nauce wśród najmłodszych będą się pogłębiać.

Wpływ ruchu na rozwój psychofizyczny jest od dawna tematem badań naukowców. Wiele poczynionych obserwacji jednoznacznie wskazuje na to, że bez odpowiedniej dawki ruchu i aktywności fizycznej ciało człowieka rozwija się gorzej i znacznie wolniej. Ten aspekt jest szczególnie istotny w przypadku dzieci, które do właściwego i zdrowego rozwoju potrzebują różnego rodzaju bodźców, w tym właśnie ruchowych. I nie chodzi tutaj tylko i wyłącznie o wzrost masy mięśniowej czy sprawności fizycznej najmłodszych. Ruch bowiem, poza hartowaniem ciała, wpływa pozytywnie na mózg – stymuluje jego rozwój.

 Wiele zrealizowanych badań pokazuje, że już po 10 minutach ćwiczeń aerobowych następuje poprawa procesów poznawczych u dzieci. U osób, które się ruszają, komunikacja między dwiema półkulami przebiega szybciej i w bardziej zintegrowany sposób, a to z kolei sprawia, że zarówno dzieci, jak i dorośli z łatwością przyswajają nową wiedzę czy umiejętności.

Ruch – potrzebny do rozwoju mózgu

Korzyści, jakie dziecko czerpie z ruchu nie da się przecenić. Nawet 5 minut nieskomplikowanych, atrakcyjnych dla uczniów ćwiczeń w czasie lekcji sprawi, że będą oni chętniej i z większym zainteresowaniem uczestniczyli w zajęciach. Ponadto dzieci bez odpowiedniej dawki ruchu mogą mieć problemy w nauce czytania i pisania, z koncentracją uwagi, wyrażaniem własnych emocji.

Paul Denisson, autor kinezjologii edukacyjnej, proponuje ćwiczenia bardzo łatwe i bezpieczne, które prowadzą do integracji obu półkul mózgu, czego efektem może być np.: płynne czytanie lub poprawa koncentracji uwagi dziecka na własnych ruchach i działaniu. Dennison zaobserwował, które ruchy wywierają dobroczynny wpływ na dzieci i opierając się na tym, stworzył kanon podstawowych ćwiczeń, które nazwał gimnastyką mózgu.  

Dzięki gimnastyce mózgu:

  • wspomagamy rozwój dziecka,
  • pokonujemy trudności rozwojowe dzieci,
  • rozwijamy twórcze myślenie dzieci,
  • usprawniamy zaburzone funkcje wzrokowe, słuchowe, ruchowe, pamięć, koncentrację uwagi oraz koordynację wzrokowo-ruchową, a także skuteczne uczenie się,
  • redukujemy napięcie wywołane stresem,
  • przywracamy naturalny mechanizm rozwoju każdego dziecka,
  • poprawiamy pamięć długo i krótkoterminową,
  • diagnozujemy ewentualne dysfunkcje.

 

Polacy są coraz bardziej otyli i mniej sprawni fizycznie

Do niedawna panowało przekonanie, że myślenie to wyłącznie sprawa mózgu. Dzisiaj już wiemy, że tak nie jest, a ruch powinien być obecny w życiu każdego człowieka. Do sprawnego funkcjonowania organizmu młodego człowieka nie jest potrzebny sport wyczynowy. Chodzi o proste ćwiczenia. Najważniejsze, by ruszać się regularnie, spacerować, przebywać jak najwięcej na świeżym powietrzu. Jest to szczególnie ważne, gdyż od początku lat 80-tych, w Polsce obserwuje się stałą degradację sprawności fizycznej wśród najmłodszych.

Z badań wynika, że dzieci są coraz mniej sprawne ruchowo i stale przybierają na wadze. Systematyczne, ogólnopolskie diagnozy kondycji fizycznej dzieci i młodzieży w wieku 7-19 lat przeprowadzane są, co dekadę od roku 1979. Ostatnia ich edycja miała miejsce w 2009 roku. Badanie polegało na sprawdzeniu, jakie wyniki uzyskują dzieci w bardzo prostych ćwiczeniach jak, np. próba siadów z leżenia tyłem w czasie 30 s., skok w dal z miejsca, bieg (wahadłowy) na 40 metrów, bieg na 600 czy 1000 metrów, a także czas zwisu na drążku. Wyniki niestety nie są zadowalające.

 Na postawie tych badań można jednoznacznie stwierdzić, że im lepiej się nam żyje i im więcej korzyści czerpiemy z otaczających nas luksusów, tym jesteśmy mniej sprawni fizycznie i bardziej otyli. Różnica między sprawnością 7-latków badanych w 1979 roku, a 2009 roku jest ogromna. Warto wspomnieć chociażby o tym, że w 2009 roku 7-letnie dziecko przebiegło 600-metrowy dystans  blisko 40 sekund wolniej niż jego rówieśnik z końca lat 70-tych – mówi dr Janusz Dobosz, kierownik Narodowego Centrum Badania Kondycji Fizycznej. Innym wymownym przykładem degradacji sprawności fizycznej młodych polskich pokoleń jest pomiar czasu zwisu na drążku na ugiętych ramionach. 7,5-letni chłopiec w 1989 r. potrafił zawisnąć na 17 sekund, a w 2009 r. – już tylko na 7 sekund. Jedyną próbą, w której  zanotowano w 2009 roku poprawę wyniku względem lat poprzednich jest próba siły ścisku ręki – dodaje.

Zdaniem doktora Dobosza, bez zintensyfikowania działań na rzecz większej aktywności fizycznej wśród najmłodszych, negatywne trendy będą się nasilać. Ostrzega, że powoli doganiamy wzorce amerykańskie, gdzie liczba osób otyłych stale rośnie.

 

Proste ćwiczenia – obowiązkowo codziennie

Wszyscy eksperci zgodnie sygnalizują, że im wcześniej zaczniemy troszczyć się o rozwój fizyczny dzieci tym mniejsze będą spowolnienia w rozwoju w ich życiu dorosłym. Wystarczy kilkunastominutowa, ale regularna aktywność ruchowa. To przyzwyczajenie łatwo wypracować już u kilkuletnich dzieci. Odpowiednie stymulowanie zwiększa w tym okresie szybkość przekazywania impulsów nerwowych, co pozwala lepiej rozwinąć ośrodkowy układ nerwowy. Jest to związane również z rozwojem zdolności koordynacyjnych.

Wszystkie zmysły człowieka kształtują się wtedy, gdy człowiek jest aktywny sportowo. Dzieci łatwo można przekonać do uprawiania sportu i regularnej aktywności ruchowej. Trzeba jednak zaangażować do tego rodziców, nauczycieli, dorosłych, którzy pokażą różne możliwości i zainteresują dzieci ciekawymi ćwiczeniami.

Opracował Jan Żeszko

Wykorzystano materiały ze spotkań zorganizowanych przez wydawnictwo Nowa Era na Akademiach Wychowania Fizycznego w całej Polsce w dniach od 4 do 20 marca 2013 roku.

Dla zainteresowanych:

https://www.body-challenge.pl/artykul/dlaczego-aktywnosc-fizyczna-jest-tak-dobra-dla-twojego-mozgu-czyli-co-maja-miesnie-do-dobrostanu-naszej-glowy?fbclid=IwAR0tyWC0uTfX0CSCnNmB0XMuBiOlDUqJwyWBzEnk91ePb-PKUJkUL4eqZAA

 


28.04.2020 r.

ĆWICZENIA NA MYŚLENIE – c.d.

ĆWICZENIE 5

Zaplanuj tydzień wakacji w Polsce. (Możesz zaplanować inne wydarzenia, np. przygotowania do świąt, spotkania rodzinne, majówki): ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

ĆWICZENIE 6

Napisz opowiadanie, wykorzystując podane niżej wyrazy. W jednym zdaniu może znaleźć się tylko jeden wyraz z listy. Wykorzystaj wszystkie podane niżej wyrazy! PAMIĘTAJ, że zdania muszą łączyć się ze sobą, tworząc OPOWIADANIE!

WCZORAJ          WUJEK               POCIĄG              ZADZWONIŁ ZADOWOLONY              ZŁOTY                CHLEB    PRZYJACIÓŁKA ŚLUB      PIES           DOJECHAŁ         MAŁY         JASNE! ZAŚPIEWAŁA                  BIURKO ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

ĆWICZENIE 7

 

Wykonaj działania arytmetyczne, który z wyników jest liczbą parzystą, a który nieparzystą?

3 x 9 + 4 = ……………………….

5 x 6 + 7 = ……………………….

11 x 15 + 6 =…………………..

3 x 9 + 7 = ……………………….

40 : 8 + 5 = ……………………..

36 : 6 + 7 = ……………………..

108 : 2 + 11 =…………………

17 x 4 + 8 = …………………….

 Wpisz odpowiedni znak ·, + ,  – ,  : ,

7 [   ] 9= 16

24 [   ] 3= 8

8 [   ] 6 = 48

9 [   ] 4 = 36

25 [   ] 14 = 39

40 [   ] 1 = 40

 

ĆWICZENIE 8

Rozwiąż zadania:

  1. W jednej torebce są cztery jabłka, w drugiej o siedem więcej. Ile jabłek jest w obydwóch torebkach?

…………………………………………………………………………………………………………

  1. Andrzej ma cztery książki. A Paweł trzy razy więcej niż Andrzej. Ile książek mają chłopcy razem?

…………………………………………………………………………………………………………

  1. Józek dostał na zeszyty 40 złotych, ale po drodze do sklepu zgubił dziewięć złotych. Kupił trzy zeszyty po siedem złotych. Ile dostał reszty? ………………………………………………………………………………………………..

 

  1. Józek dostał na zeszyty 40 złotych, ale po drodze do sklepu papierniczego kupił lizaka za dziewięć złotych. Ile kupił zeszytów, jeżeli jeden kosztuje siedem złotych?

……………………………………………………………………………………………..

 

Opracował Jan Żeszko na podstawie: „Ćwiczenia pamięci i innych funkcji poznawczych” Kinga Jochim, Maria Nowak, Marcin Woźnia

 


24.04.2020 r.

autor: Adriana Waśk

 

PIĘĆ SPOSOBÓW OKAZYWANIA MIŁOŚCI

 

Miłość to wszystko, czego mi trzeba. I czekolada, to cytat z książki „Niezbędnik rodzicielski” autorów Nicky i Sila Lee.

Chyba wszyscy są zgodni co do tego, że w tym naszym pięknym życiu najbardziej potrzebujemy miłości. każdy z nas i ten duży człowiek i mały potrzebuje wiedzieć, że jest kochany bezwarunkowo. Miłość możemy okazywać na różne sposoby i to jak się okazuje nie są tylko słowa czy czułe gesty.  Dzieci szczególnie potrzebują okazywania im miłości. I to jak się zachowują wskazuje poziom, w jakim stopniu są kochane, czy ich zbiornik miłości jest napełniony. Dzieci w młodszym wieku inaczej wyrażają swoje emocje, niż nastolatki, którzy na brak miłości często wykazują zachowania antyspołeczne, buntownicze.

Dzieci, które są pewne miłości swoich rodziców odnoszą wiele korzyści w sferze emocjonalnej, społecznej. Są bardziej ufne, mają poczucie własnej wartości, są bardziej skłonne do zawierania przyjaźni, mają swoje zdanie z szacunkiem do innych.

Nie zawsze wystarczy powiedzieć do swojego dziecka czy bliskiej osoby „kocham Cię”. Nasze dzieci potrzebują czuć, że są kochane.

Jak sprawić, żeby nasze dzieci w swoich sercach i umysłach wiedziały i czuły naszą miłość.

Gary Chapman, psycholog i terapeuta rodzin w swojej książce „Pięć języków miłości” pokazuje, że są różne sposoby wyrażania miłości względem innych i że każdemu z nas jeden lub dwa z owych „języków miłości” odpowiadają bardziej niż pozostałe.

Pięć języków okazywania miłości

  1. Słowa

Słowa mają wielką siłę, mogą budować, ale też i ranić. Jako rodzice możemy mówić dzieciom słowa, które wpłyną na to, jak będą myślały o sobie.

Dwa słowa „kocham Cię” mogą skruszyć niejedno serce, mogą tak wiele wprowadzić dobra.

Rodzice często powinni wyznawać miłość swoim dzieciom od tych pierwszych chwil ich życia i tak do końca. Nawet nastolatki tęsknią za takimi słowami, choć oficjalnie się do tego nie przyznają.

Stosowanie takich zwrotów jak np. „Miło mi się z Tobą rozmawia”, „Lubię patrzeć jak grasz w piłkę, jak się bawisz”, „Uwielbiam z Tobą przebywać” to zwroty, które powinny pojawić się w naszym słowniku wyrażania uczuć.

Z doświadczeń własnych wiemy, że nie jest to takie proste, zwłaszcza, że w swoim dzieciństwie być może nie mieliśmy takich wzorców, nie słyszeliśmy  takich słów.

Dla rodziców małych dzieci może być pomocna książka Guess How Much I Love You [„Zgadnij, jak bardzo Cię kocham”.

Gdy jednak przełamiemy te bariery i zaczniemy małymi krokami wyrażać swoje uczucia, będzie coraz łatwiej. To tak jak z nauką wielu czynności. Na początku raczkujemy, czujemy się niezręcznie, a na końcu nie wyobrażamy siebie w innej sytuacji.

W rozmowach z dziećmi nie zapomnijmy o:

  • słowach pochwały charakteru dziecka
  • chwalenia nie tylko osiągnięć ale i samego zaangażowania dziecka
  • słowach okazywania naszej dumy, wiary, że cenimy nasze dzieci

 

  1. Czas spędzany sam na sam.

Kiedy odkładamy wszystko, aby pobyć z drugą osobą, ofiarować jej swój czas. Pokazać, że przez to ta osoba jest dla nas ważna. Kiedy koncentrujemy naszą uwagę na tym co robimy razem, ale też słuchanie co mówi do nas ta osoba, co robi.

Często w naszych domach słyszymy „ czy pobawisz się ze mną?”. Najczęściej dzieci słyszą tak bardzo nielubiane przez rodziców słowa nie, może później, nie mam czasu.

Wiemy jednak, jak ważny jest indywidualny czas spędzony z dzieckiem. To czas kiedy możemy się poznawać, uczyć komunikacji. Wielu rodziców stwierdza, że dzieci najchętniej podejmuję rozmowę kiedy spędzają czas tylko z rodzicem np. na spacerze, podczas przygotowania  posiłku, obejrzenia ciekawego filmu, meczu.

Warto więc wykorzystywać różne okazje, aby spędzić razem czas, rozmawiać na różne tematy, dowiedzieć się o zainteresowaniach swojego dziecka, co myśli, co lubi.

A jak być dobrym słuchaczem?

  • Poświęcaj swoją pełną uwagę
  • Okiełznaj rozproszenia
  • Okaż zainteresowanie
  • Słuchaj nie krytykując
  • Rozpoznawaj uczucia
  • Zastanów się nad tym co dziecko powiedziało

 

  1. Dotyk

Dotyk może w prostym geście wyrażać na raz: przywitanie, wsparcie, troskę, pocieszenie i bezpieczeństwo. Okazywanie fizycznej czułości naszym dzieciom nie dotyczy tylko przytulania i całowania. W stosunku do najmłodszych fizyczny kontakt przychodzi naturalnie i łatwo np. podczas kąpieli, ubierania, opowiadania bajek na dobranoc. Dotyk może działać uspokajająco i łagodząco, kiedy przygotowujemy dzieci do snu.

W okresie dojrzewania nastolatkowie są często wrażliwi na punkcie kontaktu wszelkiego rodzaju. Ale i tu znajdą się sposoby na okazywanie im bliskości: może to być np. położenie ręki na ramieniu, szybkie objęcie lub całus na powitanie.

Należy też pamiętać, że to co jest dobrym i zdrowym sposobem fizycznego okazywania czułości w pewnym okresie życia dziecka może zamienić się w poczucie naruszenia prywatności w jego późniejszym okresie.  Dlatego rodzice mają obowiązek uczyć dzieci od najmłodszych lat czym jest dobry, a czym zły dotyk, jak właściwie okazywać czułość i nie być tym skrępowany.

Okazywanie miłości za pomocą zdrowego i pełnego uczucia dotyku

buduje w dzieciach poczucie własnej wartości

 

 

  1. Prezenty

Chyba większość z nas lubi otrzymywać prezenty. Są rodzice, którzy często obdarowują swoje dzieci prezentami, inni uważają, że jest to niewłaściwy środek zastępczy okazywania miłości.

O co w tych prezentach chodzi?

Uważnie wybrany i podarowany we właściwym czasie prezent jak najbardziej może być wyrazem okazywania naszego zainteresowania i miłości. W ten sposób komunikujemy naszym dzieciom, że troszczymy się o nie i je kochamy. Nie musi to być wielka rzecz, ale drobna np. ulubione lody, kredki, kolorowanka.

Prezent może znacząco wyrazić nasze uznanie w sytuacjach kiedy dziecko podjęło szczególny wysiłek, aktywność, kiedy świętuje jakieś osiągnięcie.

Jeśli dziecko pragnie otrzymać wymarzoną zabawkę, może zacząć oszczędzać pieniądze w ramach kieszonkowego, lub możemy taki prezent podarować np. na urodziny. Okres oczekiwania na prezent jest ważny wychowawczo, ponieważ uczy wartości opóźnionej gratyfikacji. Jest to szczególnie istotne w obecnych czasach, kiedy wszystko chcemy naraz dawać swoim pociechom.

Kiedy planujemy niespodzianki, dzieci lubią nam w tym pomagać. Możemy je zaangażować w przygotowaniu do rodzinnych uroczystości: pomoc w pieczeniu ciast, wybieraniu prezentów, dekorowaniu stołu i mieszkania. Będzie to wielka radość w odkrywaniu dawania i otrzymywania.

 

 

  1. Czyny

Kiedy robimy coś dla drugiej osoby, Gdy okazujemy życzliwość, jesteśmy mili, to okazujemy naszą miłość w praktyce.

Lista wszystkich czynności wykonywanych w naszych domach jest z pewnością bardzo długa i nigdy się nie skończy. Rodzice na różne sposoby starają się sprostać potrzebom dziecka. Dla niektórych jest to zaangażowanie non – stop, aby wszystko utrzymać na wysokim poziomie. Jednak takie podejście powoduje brak czasu na zabawę i odpoczynek. Inni rodzice są z kolei bardzo beztroscy, brak zainteresowania dziećmi, zapominanie o ważnych wydarzeniach.

Jak znaleźć ten złoty środek?

Z pewnością nigdy nie jest za wcześnie na naukę okazywania wdzięczności. Jest to naturalne, że małe dzieci traktują to, co dla nich robimy jako oczywiste. Przyjmują, że rodzice są po to, aby zaspokajać ich potrzeby. Dlatego jeśli będziemy uczyć dzieci okazywania wdzięczności, wytworzą one w sobie nawyk mówienia „dziękuję”. Podziękowanie za posiłek, czyste ubrania, odwiezienie do szkoły, pomoc w odrabianiu lekcji to ważny element wychowania.

Zachęcanie dzieci do pomagania to również istotna wartość. Stosownie do wieku i możliwości, codzienne powierzanie dziecku obowiązków uczy je współdziałania w rodzinie. Oczywiście nie zawsze spotkamy się z aprobatą i chęcią, jeśli jednak chcemy uczyć nasze dzieci samodzielności i zaradności życiowej to jest to najlepszy sposób.

Gary Chapman opisuje tych pięć sposobów okazywania miłości jako „język miłości”. Dla każdego z nas szczególnie ten jeden będzie tym, który komunikuje nam miłość, który będzie napełniał nasz „zbiornik emocjonalny”.

Warto zatrzymać się przez chwilę i rozważyć:

  • Jak sądzisz, jakie są języki miłości Twoich dzieci?
  • Który z nich jest najłatwiejszy w życiu?
  • Który jest najtrudniejszy?
  • Co możesz już dzisiaj zrobić, aby pokazać dzieciom, że je kochasz?
  • Czy już wiesz co jest najważniejsze dla Twojego dziecka?
  • Jakim jeszcze innym sposobem możesz wyrazić swoją miłość?
  • A jaki jest Twój język miłości?

Literatura: Nicky i Sila Lee, Niezbędnik rodzicielski


24.04.2020 r.

 

ĆWICZENIE 1

Wymyśl jak najwięcej argumentów „Dlaczego warto mieszkać w mieście?” (Możesz również dodatkowo wymyślać argumenty przeciwstawne (np. dlaczego nie warto mieszkać w mieście):

  1. Dlaczego warto mieszkać w mieście?
  2. Dlaczego warto mieszkać na wsi?
  3. Dlaczego warto spędzić wakacje nad morzem?
  4. Dlaczego warto spędzić wakacje w górach?
  5. Dlaczego warto nosić spodnie?
  6. Dlaczego warto nosić spódnicę?
  7. Dlaczego warto mieć psa?
  8. Dlaczego warto mieć kota?

 

ĆWICZENIE 2

W każdej kategorii wykreśl słowo niepasujące do pozostałych:

  • czarny brązowy ponury   granatowy
  • pączek drożdżówka dżemik   kremówka
  • palto jesionka kangurka  kaptur
  • dzida pika sztylet   rohatyna
  • lampa świeca latarka  reflektor
  • buldog merynos ratlerek  bernardyn  malamut
  • bernardyn zakonnica albertyn   kameduła   joannita
  • klawesyn klawikord skrzypce      fortepian    pianino
  • Antarktyda Australia Grenlandia  Europa
  • Uzbekistan Syberia Mongolia  Chiny

 

ĆWICZENIE 3

Napisz, pod jakim względem są do siebie podobne i czym się różnią poniższe pary przedmiotów:

ĆWICZENIE 4

Do poniższych słów dopisz synonimy (słowa znaczące to samo).

koleżanka – …………………………………………………………………

tapczan – …………………………………………………………………….

impreza – …………………………………………………………………..

miły – …………………………………………………………………………

liczba – ………………………………………………………………………

poeta – ………………………………………………………………………..

autobus – …………………………………………………………………….

krzyk – ……………………………………………………………………….

pogodny – …………………………………………………………………..

prezent – ……………………………………………………………………..

nudny – ……………………………………………………………………….

kłótnia – ………………………………………………………………………

zły – …………………………………………………………………………..

paczka – ………………………………………………………………………

walka – ……………………………………………………………………….

ksiądz – ……………………………………………………………………….

 

Opracował Jan Żeszko na podstawie: „Ćwiczenia pamięci i innych funkcji poznawczych”Kinga Jochim, Maria Nowak, Marcin Woźniak

 


 

23.04.2020 r.

Dzisiejszy materiał ma uzmysłowić jakie my- rodzice popełniamy błędy, często wynikające z niewiedzy, z nieświadomości, z doświadczeń wyniesionych z domu rodzinnego…Niech ten materiał stanie się źródłem informacji jak jest błędnie i jak powinno być właściwie…. a na początek video- psychoedukacja (wystarczy kliknąć na napis „film”, a pojawi się link  do filmu).

film

 

10 Najczęstszych błędów wychowawczych

źródło: https://zdrowyprzedszkolak.pl/wychowanie/669/najczestsze-bledy-wychowawcze-rodzicow.html

Błąd 1 – Wpajanie błędnych przekonań

Przekazywanie szkodliwych komunikatów, które w przyszłości mogą okazać się destrukcyjne dla naszych dzieci, np.:

  • „We wszystkim musisz być najlepszy”- wystarczy jeśli dziecko będzie starać się robić jak najlepiej to, czego się podejmie.
  • „Negatywne uczucia są złe”- trzeba uzmysławiać dziecku, że ma prawo do swoich uczuć, a silne emocje są zupełnie normalne.
  • „Wszyscy muszą cię lubić”- nie da uniknąć się konfliktów, zawsze należy wysłuchać odmiennych punktów widzenia, a równocześnie obstawać przy swoim, jeśli jesteśmy przekonani o swojej racji.

Błąd 2 – Nieświadome prowokowanie złego zachowania

Wszystkie dzieci chcą skupiać na sobie uwagę. Uwielbiają kiedy je chwalisz, z drugiej strony, wolą raczej być przez ciebie skrzyczane i pouczone niż kompletnie ignorowane i niezauważane. Dzieci nie wolno ignorować!

  • Zauważaj dobre zachowania, a nie tylko złe.
  • Chwal konkretne, dobre zachowania, unikaj pochwał ogólnych.
  • Zawsze próbuj „wyłapać” dobre zachowanie dziecka i je nagradzaj.
  • Chwal każdy, nawet mały kroczek ku pożądanemu zachowaniu.
  • Czasami trzeba nagradzać brak złego zachowania.

Błąd 3 – Brak konsekwencji

Dzieci posiadają zdolność manipulowania dorosłymi w taki sposób, by osiągnąć swój cel. Niekonsekwencja rodziców polega na tym, że często ustalają z dzieckiem jakieś zasady postępowania, a potem ich nie egzekwują. Jeśli dziecko zauważy takie postępowanie od razu to wykorzysta, ponieważ dorośli dadzą mu powód, by sądzić, że każdym następnym razem także zapomną o zasadach. Wtedy będzie można postępować wg własnych zasad i pomysłów.

  • Konsekwentne zasady zaspokajają w dziecku potrzebę bezpieczeństwa, przewidywalności i kontroli.
  • Rodzice powinni tworzyć jeden front wychowawczy.
  • Dziecko musi mieć świadomość, że reguły zawsze są przestrzegane i nie ma od nich odstępstwa.

Błąd 4 – Pułapki porozumiewania się

Umiejętność porozumiewania się ze swoim dzieckiem to najprawdopodobniej najważniejsza umiejętność rodziców. Kiedy dzieci wiedzą, że mogą porozmawiać o swoich sprawach z rodzicami, czują że są ważne i kontrolują sytuację. Dobra komunikacja jest podstawą uczenia dzieci samooceny, pokojowego rozwiązywania problemów i współpracy z innymi.

  • Otwarta komunikacja jest najskuteczniejszą metodą wychowawczą.
  • Słuchanie to proces aktywny: kiedy rozmawiasz z dzieckiem skupiaj na nim całą swoją uwagę.
  • Unikaj komunikatów: „ty”- ty tak zawsze; przestań; jesteś źle wychowany; jak ty się zachowujesz?; powinieneś to wiedzieć; zachowujesz się jak niemowlę; jesteś okropny.
  • Stosuj komunikaty: „ja”- nie mam ochoty na zabawę; jestem zmęczona; nie mogę ugotować obiadu, bo w kuchni jest bałagan; jestem załamana, kiedy widzę co dzieje się w twoim pokoju; jest mi smutno, kiedy tak do mnie mówisz; bardzo mi przykro, gdy tak się zachowujesz.

Błąd 5 – „Zrobię to za Ciebie”

Wykonywanie obowiązków za dziecko, zastępowanie go w różnego rodzaju działaniach i chronienie przed wszelkimi zagrożeniami kształtuje w dziecku wyuczoną bezradność oraz bierną postawę na przyszłość. Zwiększa to ryzyko, że w życiu dorosłym takie dziecko nie będzie potrafiło poradzić sobie z napotykanymi trudności, a uczucie doznanej porażki będzie bardzo bolesne.

  • Kiedy to tylko możliwe, pozwalaj dziecku przewidywać logiczne konsekwencje swojego postępowania.
  • Ciągłe rozwiązywanie problemów za dziecko wywołuje jego złość i pogłębia zależność od rodziców.
  • Pomagaj w rozwiązywaniu problemów wtedy, kiedy twoja interwencja jest konieczna.

Błąd 6 – Żelazna dyscyplina/nadmierny rygor

Rodzice wymagający od dziecka bezwzględnego posłuszeństwa i wypełniania swoich poleceń, nie dopuszczając do głosu racji dziecka, nie zdają sobie sprawy, że niepożądane zachowania będą miały miejsce poza domem: w szkole, przedszkolu, na podwórku. Dziecko idealnie grzeczne w domu, bez sprzeciwu wykonujące polecenia np. ojca, poza domem okazuje się agresorem przenosząc na grunt grupy rówieśniczej zachowania, których jest ofiarą w domu.

  • Nie wprowadzaj i nie stosuj dyscypliny, kiedy jesteś zły.
  • Stosuj dyscyplinę w odpowiednim momencie.
  • Wyciągaj odpowiednie, sprawiedliwe konsekwencje.
  • Celem stosowania dyscypliny nie jest udowodnienie, kto ma rację, a kto jej nie ma.
  • Posłuszeństwo dziecka powinno wynikać z rozumienia ustalonych zasad, a nie z obawy przed karą.

Błąd 7 – „Rób to, co mówię, a nie to, co robię”

Rodzic nie może wymagać od dziecka określonego zachowania, jeśli sam tak się nie zachowuje. Nauka łączy się z dawaniem przykładu. Bez tego dziecko niczego się nie nauczy. Zdarza się także, że dziecko robi coś źle, bo nikt mu nie powiedział, że jest to złe i nie wie, że jego postępowanie nie jest właściwe.

  • Ucz dziecko, dając mu dobry przykład.
  • To, co rodzice robią, ma na dzieci większy wpływ niż to, co mówią.
  • Rodzice wpływają zarówno na pozytywne, jak i negatywne zachowanie swoich dzieci.
  • Małe dzieci i nastolatki mogą ulegać wpływom rówieśników i mediów, ale najczęściej przyjmują wartości i postawy przekazywane im przez rodziców.

Błąd 8 – Ignorowanie potrzeb i trudności dziecka

Każde dziecko jest wyjątkowe, ma swoje zalety, wady, zainteresowania, umiejętności i słabości. Gdy dorasta, rodzice uświadamiają sobie tę wyjątkowość jego cech osobowości.
Niektóre z tych cech są całkowicie pozytywne i należy je wspierać. Inne skłonności mogą stwarzać problemy i powinny zostać wyeliminowane.

  • Wiele dzieci przejawia dziwne zachowania i nastroje, ale w rzeczywistości są one normalne i mijają.
  • U niektórych dzieci występują objawy zaburzeń wymagające interwencji specjalistów.
  • Rodzic powinien zaniepokoić się zachowaniem sprawiającym problemy, jeśli utrzymuje się ono przez dłuższy czas, jest bardzo nasilone lub przeszkadza dziecku w codziennym funkcjonowaniu.
  • Zaburzenia wymagające pomocy specjalisty to:

– zespół nadpobudliwości psychoruchowej ADHD,

– zaburzenia procesu uczenia się,

– depresja dziecięca,

– nerwica lękowa,

– agresywność dziecka,

– fobie

Błąd 9 – Hamowanie naturalnej radości życia i ciekawości

Kiedy dorośniemy, często zapominamy, jak to było być dzieckiem. Jednak dzieci również nas mogą czegoś nauczyć. Mogą przypomnieć nam, jak żyć chwilą obecną. Ograniczanie spontaniczności oraz chęci poznawania świata poprzez przerywanie, zakazywanie czy zmianę aktywności dziecka daje mu do zrozumienia, że jego zainteresowania są nieistotne, bezwartościowe i rodzic nie liczy się z jego potrzebami.

  • Uczyń z wychowywania najwyższą wartość.
  • Aktywnie uczestnicz w życiu dziecka.
  • Dawaj dobry przykład zarówno słowem, jak i czynem.
  • Ucz się od swoich dzieci, uważnie je obserwuj.
  • Baw się ze swoim dzieckiem!

Błąd 10 – Obciążanie dziecka własnymi niespełnionymi marzeniami

  • Nie przenoś swoich niespełnionych założeń, planów, marzeń na dziecko.
  • Zauważaj i rozwijaj zainteresowania dziecka, wspieraj go w ich realizacji.
  • Nie zmuszaj do wykonywania zadań, które nie dają dziecku ani radości, ani satysfakcji.

Wychowywanie dzieci nie jest procesem łatwym, zatem wyeliminowanie wszystkich powyższych błędów nie jest możliwe. W wielu przypadkach podstawowym źródłem błędnych zachowań wobec dzieci są wzorce przekazane w dzieciństwie. Są one tak mocno zakorzenione, że trudno mieć nad nimi kontrolę. Dlatego też rodzice mogą traktować swoje dzieci w ten sam sposób, w jaki kiedyś sami byli traktowani przez swoich rodziców. Uświadomienie sobie tej zależności, refleksja nad swoim dzieciństwem i ustalenie celów oraz priorytetów określających obecne relacje z naszym dzieckiem,  pomoże zatrzymać przekazywane z pokolenia na pokolenie przyzwyczajenia i pozwoli postępować zgodnie z własnymi wartościami.

Błędem wychowawczym na pewno nie jest banalna, ale jakże przyjemna czynność, jaką jest przytulanie. 24 czerwca obchodzimy Dzień Przytulania, zatem wykorzystaj okazję, żeby go uczcić! Oczywiście zachęcamy, aby przesłanie tego dnia obowiązywało również w pozostałe dni w roku.

Bibliografia:

10 błędów popełnianych przez dobrych rodziców, K. Steede, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne 2007

Autor: Marta Cygan, psycholog, zespół Akademii Zdrowego Przedszkolaka

 

 

 


22.04.2020 r./23.04.2020 r.

 

ĆWICZENIA NA PAMIĘĆ

 

 

 

ĆWICZENIE 1

Odpowiedz na poniższe pytania dotyczące zawodów.

  • Kto projektuje domy?
  • Kto wytwarza wędliny?
  • Kto prowadzi drużynę piłkarską?
  • Kto naprawia skórzane meble?
  • Jaki lekarz leczy serce?
  • Kto prowadzi wykopaliska?
  • Kto naprawia zegarki?
  • Kto naprawia kran?
  • Kto pisze artykuły do gazet?
  • Kto kieruje orkiestrą?
  • Kto kieruje tramwajem?
  • Kto wytwarza lustra?

 

 ĆWICZENIE 2

Dopisz brakującą część tytułu znanych polskich lektur. (Możesz postarać się wymieniać głównych bohaterów wymienionych lektur):

  • Stefan Żeromski „Ludzie …………………………………..”
  • Adam Mickiewicz „Pan……………………………………..”
  • Henryk Sienkiewicz „W ………………………………………………………..”
  • Henryk Sienkiewicz „Pan………………………….”
  • Eliza Orzeszkowa „Nad……………………………………..”
  • Gabriela Zapolska „Moralność………………………………………………”
  • Zygmunt Krasiński „Nie Boska………………………………………………”
  • Adam Mickiewicz „Konrad…………………………………”
  • Stefan Żeromski „Wierna…………………………………….”
  • Maria Dąbrowska „Noce……………………………………..”
  • Jan Kochanowski „Odprawa………………………………………………..”
  • Aleksander Kamiński „Kamienie …………………………..”
  • Kornel Makuszyński „Szatan…………………………………………………”
  • Jan Brzechwa „Akademia ……………………………………………………..”
  • Bruno Schulz „Sklepy ………………………………………………………….”
  • Janusz Korczak „Król ……………………………………………………….”
  • Aleksander Fredro „Śluby …………………………………………………….”
  • Henryk Sienkiewicz „Janko …………………………………………………..”

ĆWICZENIE 3

Dopisz brakującą część przysłowia. (Możesz postarać się wymienić jak najwięcej przysłów nieznajdujących się na liście, wybrać przysłowia, które najlepiej opisują Ciebie lub Twoich bliskich):

  • Gdzie kucharek ……………………………………………………………………….
  • Kto pod kim……………………………………………………………………………..
  • Jedna jaskółka ………………………………………………………………………..
  • Ziarnko do………………………………………………………………………………
  • Baba ………………………………………………………………………………………
  • Nie wszystko…………………………………………………………………………..
  • Żeby kózka……………………………………………………………………………..
  • Cicha woda ……………………………………………………………………………..
  • Niedaleko pada……………………………………………………………………….
  • Fortuna …………………………………………………………………………………..
  • Gadał dziad……………………………………………………………………………..
  • Co nagle…………………………………………………………………………………..
  • Cudze chwalicie………………………………………………………………………..
  • Kto mieczem……………………………………………………………………………
  • Kto je ostatki …………………………………………………………………………..
  • Kwiecień plecień……………………………………………………………………..
  • Kto późno ……………………………………………………………………………….
  • Nie czyń…………………………………………………………………………………..
  • Kto daje i ………………………………………………………………………………..
  • Gdzie dwóch ……………………………………………………………………………
  • Idzie luty…………………………………………………………………………………
  • Gość w dom…………………………………………………………………………….
  • Jaka praca ………………………………………………………………………………
  • Bez pracy ………………………………………………………………………………..
  • Co za dużo……………………………………………………………………………….
  • Kruk ………………………………………………………………………………………
  • Ten się śmieje …………………………………………………………………………
  • Mądry Polak……………………………………………………………………………

23.04.2020 r. ciąg dalszy

ĆWICZENIE 4

Odpowiedz na poniższe pytania:

  • Gdzie się znajduje pomnik Mikołaja Kopernika?
  • Gdzie jest Wawel?
  • Gdzie się znajduje szczyt górski Giewont?
  • Gdzie jest Westerplatte?
  • Gdzie jest Park Łazienkowski?
  • Jakie miasto ma w herbie koziołki?
  • Gdzie są Krupówki?
  • Przez jakie miasta płynie Wisła?

ĆWICZENIE 5

Uzupełnij powiedzenia:

  • Bułka z…………………………………………………………………………………….
  • Nudne jak………………………………………………………………………………
  • Co ma piernik………………………………………………………………………….
  • Siedzieć jak na…………………………………………………………………………
  • Znaleźć się między…………………………………………………………………..
  • Kłamstwo ma……………………………………………………………
  • Wiercić komuś…………………………………………………………………………
  • Porywać się z ………………………………………………………………………….
  • Ryba psuje………………………………………………………………………………
  • Tonący…………………………………………………………………………………….
  • Piąte ………………………………………………………………………………………
  • Wpaść jak………………………………………………………………………………..

 

ĆWICZENIE 6

Uzupełnij tekst wiersza Jana Brzechwy „Kaczka dziwaczka”

 

 

Nad rzeczką opodal ………………

Mieszkała kaczka-…………………,

Lecz zamiast ………………….się rzeczki

Robiła piesze …………………

Raz poszła więc do ……………………..:

„Poproszę o kilo sera!”

Tuż obok była apteka:

„Poproszę mleka pięć …………………..”

Z apteki poszła do praczki Kupować ……………….. znaczki.

Gryzły się kaczki okropnie:

„A niech tę kaczkę …………. kopnie!”

Znosiła ……………… na twardo I miała czubek z kokardą,

A przy tym, na przekór kaczkom, ……………………… się wykałaczką.

Kupiła raz maczku ………………….,

By pisać list …………………. maczkiem.

Zjadając tasiemkę starą Mówiła, że to makaron,

A gdy połknęła dwa ……………..,

Mówiła, że odda potem.

Martwiły się inne………………….:

„Co będzie z takiej dziwaczki?”

Aż wreszcie znalazł się ……………………..:

Pan kucharz kaczkę …………………………..

Piekł, jak należy, w brytfannie,

Lecz zdębiał obiad podając,

Bo z kaczki zrobił się …………………….,

W dodatku cały w buraczkach.

Taka to była……………………!

ĆWICZENIE 7

Podaj stolice poniższych europejskich państw:

 

 

Państwo Stolica
Czechy
Hiszpania
Grecja
Rosja
Francja
Norwegia
Włochy
Ukraina
Niemcy
Litwa
Austria
Szwecja
Portugalia

 

 

ĆWICZENIE 8

Połącz nazwę zwierzęcia z jego miejscem zamieszkania:

gawra         sawanna      Antarktyda       rafa koralowa        nora           gniazdo      żeremia          pustynia       jaskinia          grzęda          plaża       Tatry

 

Zwierzę Miejsce zamieszkania
lis
niedźwiedź
bóbr
wielbłąd
ptak
nietoperz
kura
mewa
słoń
pingwin
świstak
ukwiał

 

 

Opracował Jan Żeszko na podstawie: „Ćwiczenia pamięci i innych funkcji poznawczych” Kinga Jochim, Maria Nowak, Marcin Woźniak


21.04.2020 r.

Było już w naszym Kąciku Porad dosyć dużo informacji i wskazówek dla rodziców dzieci w młodszym i starszym wieku szkolnym. Tym razem prezentujemy materiał dla rodziców niemowląt.

High Need Baby – wymagające dziecko, czyli jakie?

jeśli dziecko jest:
  • intensywne: High Need Baby wytrwale i donośnie manifestują swoje potrzeby i wyrażają uczucia. Nie kwilą pod nosem „pani matko, czy nadeszła już pora posiłku, gdyż przekąsiłbym co nieco?”, tylko ile fabryka dała krzyczą „JEEEEŚĆ! SZYBCIEJ!!!”. Gdy się śmieją, to aż do czkawki dostają. Gdy płaczą, nawet skarpetki mają mokre.
  • domagające się: cecha, którą wiele osób określa jako „terroryzm” (okropne określenie, swoją drogą). High Need Baby nie zniechęca się brakiem reakcji rodzica, przeczekiwanie, aż dziecko się znudzi albo zrezygnuje- nie skutkuje.
  • nadaktywne:  są to dzieci ruchliwe, nielubiące krępowania i ograniczeń.
  • łakome: wiele High Need Babies je tylko raz dziennie: od rana do nocy. I choć większość noworodków potrzebuje nawet kilkunastu karmień na dobę, to wymagające dzieci nie schodzą z tej ilości nawet przez następny rok. Ssanie i kontakt skóra do skóry, jest dla nich sposobem na uspokojenie się. Nie jest rzadkością, że idea „karmienie co 3 godziny” staje się realna w 10-11 miesiącu życia, po naprawdę konkretnym rozszerzeniu diety malucha.
  • często się wybudza
  • niezaspokojone: wymagające niemowlę sprawia czasem wrażenie, jakby było ciągle niezadowolone i w złym humorze.
  • nieprzewidywalne: jedyną stałą rzeczą w życiu „hajnida” jest zmienność. Notowanie pór karmień, liczby pobudek, czasu aktywności i snu oraz próba odnalezienia jakiegoś rytmu, regularności powodują tylko frustrację rodzica. Czasem ziewa o 18.00, następnego dnia fika do 23.00. Akceptuje noszenie w chuście, by za tydzień obrazić się na jakiekolwiek próby zamotania. Te same sytuacje powodują u niego raz śmiech, raz łzy.
  • nadwrażliwe: są czujne, szybko reagują na zmiany w otoczeniu. Świetnie odbierają emocje wszystkich wokół i silnie je współodczuwają. Dojrzą najmniejszy paproszek. Usłyszą najcichszy dźwięk!  Nieobcięta w body metka urasta do rozmiarów włosiennicy. Wrażliwość na dotyk przejawia się też czasem niechęcią do przytulania, kontaktu fizycznego, masażu.
  • nieodkładalne:   wymagające dzieci nie lubią leżeć samotnie. Wiele z nich potrzebuje duuużo noszenia na rękach.  Bezruch jest ich wrogiem – High Need Baby chce być kołysane, bujane, musi zwiedzać mieszkanie. Gdy wymagające niemowlę już zaśnie, trudno odłożyć je do łóżeczka, nie budząc. Lubi spać na rękach , ewentualnie z piersią w buzi. Wymagające niemowlęta często nie znoszą również jeżdżenia w wózku i awanturują się w foteliku samochodowym.
  • nastawione na kontakt z rodzicem: żadna świecąco-grająca zabawka nie jest dla „hajnida” nawet w połowie tak interesująca jak drugi człowiek. Wymagające dzieci chcą być blisko cały czas, wspólnie z rodzicem się bawić, spać, obserwować świat. Nie potrafią zbyt długo zająć się same sobą. Rozpaczają, jakby przytrzasnęły sobie paluszek drzwiami, gdy wychodzisz na minutę do kuchni. W późniejszym czasie pełzają/raczkują za rodzicem do toalety. „Jak usypia moje dziecko? Normalnie, gaszę światło, wkładam mu smoczka, odpalam króliczka z pozytywką, pokręci się chwilę i zasypia” – dla rodzica dziecka wymagającego te słowa brzmią jak science-fiction. High Need Baby przez wiele miesięcy  będzie potrzebowało pomocy dorosłych w zasypianiu. Niektóre z trudem tolerują innych opiekunów niż rodzice. Dużo czasu upływa, zanim zaakceptują obcych ludzi. Inne są wręcz namolne w nawiązywaniu kontaktów międzyludzkich (źródło: www.wymagajace.pl)

W badaniach, które robiono w latach 50-tych stwierdzono, że około 10 % dzieci to są tzw. dzieci trudne. Oczywiście zastanawiano się czy one się takie rodzą czy też jest to wina rodziców, ale badacze doszli do wniosku, że ich zachowanie jest niezależne od tzw. błędów rodzicielskich. Życie z nimi jest nieprzewidywalne gdyż nie mają regularnego rytmu życia i funkcjonowania, co jest ogromnym wyzwaniem dla rodziców. Zazwyczaj pierwszy rok życia z nimi jest bardzo energochłonny . Właściwa diagnostyka ich potrzeb jest tutaj kluczowa gdyż ze względu na swoją nadwrażliwość( na bodźce dotykowe, słuchowe ….) dzieci spostrzegają otaczający ich świat jako wrogi. Gdy troskliwe i indywidualnie podchodzimy do ich potrzeb wyrastają na wspaniałych, wrażliwych ludzi. (źródło: Katarzyna Sawicka  „Wymagające dziecko” youtube)

SERIA DLA RODZICÓW:
https://www.youtube.com/watch?v=cb4Ls..

filmik dotyczący High Need Baby   

WYMAGAJĄCE DZIECKO__Kasia Sawicka__


20.04.2020 r.

ĆWICZENIA PAMIĘCI

 

 

Jak się uczyć, by nasze podejście do egzaminów czy matury okazało się skuteczne? Warto wiedzieć, że podobno już po godzinie zapominamy ok. połowy dopiero co przyswojonych informacji. Po kilku dniach w głowie pozostaje jakieś 25 proc. wyuczonej wiedzy. Jak się uczyć, aby to, co przyswoimy, pozostawało w pamięci na dłużej? Cudów nie ma. Mózg wymaga takiej samej dbałości jak mięśnie, a ćwiczenie pamięci to codzienna, systematyczna praca. Istnieją oczywiście techniki szybkiego i trwałego zapamiętywania, ale trening na 5 minut przed egzaminem nie zda się na wiele. Dlatego jeśli czeka cię egzamin, zacznij się do niego przygotowywać jak najwcześniej.

 

Różne techniki ćwiczenia pamięci

Ucząc się systematycznie, nie tylko oszczędzasz czas, ale także utrzymujesz mózg w dobrej kondycji. Nasz mózg jest jak magazyn przechowujący niezliczoną ilość informacji. Z czasem jest ich coraz więcej, a mózg musi sobie poradzić z selekcją materiału. Ważniejsze informacje pozostawia „na wierzchu”, te mniej istotne „chowa” głębiej. Stopniowo zacierają się jednak ścieżki dostępu do tych ukrytych zasobów. I tu właśnie pomocne są ćwiczenia pamięci, które ułatwiają ich odnalezienie. Technik jest wiele. Jedne odwołują się bardziej do wyobraźni, inne do zmysłów, np. wzroku czy słuchu. Ważne, żeby rozpoznać predyspozycje swojego umysłu i na tej podstawie opracować własne, najskuteczniejsze sposoby uczenia się. Techniki pamięciowe bazują na wyobraźni, skojarzeniach i emocjach. Ogólna zasada jest więc taka, że im większe obszary mózgu zaangażujemy i im lepsza będzie współpraca pomiędzy półkulami, tym lepiej zapamiętamy to, czego się uczymy.

 Wykonuj codzienny trening pamięci

Ćwiczenia pamięci możesz wykonywać na wiele sposobów: grając w scrabble lub w szachy, układając listy zadań do wykonania czy zapamiętując dla zabawy różne przedmioty (np. rzeczy rozłożone na biurku, zawartość lodówki, ubiór ludzi w sklepie itd.). Ucząc się języka obcego, warto stosować prostą metodę żółtych karteczek naklejanych w różnych punktach mieszkania. Kiedy musisz przyswoić cały podręcznik, możesz zacząć od nauczenia się na pamięć spisu treści. Im częściej powtarzasz materiał, tym trwalej go zapamiętujesz.

  1. Jak się uczyć: metoda skojarzeń

Pierwszą jest łańcuchowa metoda skojarzeń. Bazuje ona na udowodnionym twierdzeniu, że lepiej zapamiętujemy informacje zaskakujące od typowych i polega na wymyślaniu historyjek łączących w sobie obrazy, akcje i emocje. Kojarzone obrazy na pierwszy rzut oka nie powinny mieć ze sobą nic wspólnego, a im bardziej absurdalna będzie historia, którą za ich pomocą stworzymy, tym lepiej. Obrazy muszą być żywe, kolorowe, zabawne, angażujące zmysły i wywołujące jakieś uczucia. Tworząc je, stosujemy wyolbrzymienie, przesadę, minimalizację – wszystko to, co wzmaga niecodzienność i nadzwyczajność naszej historyjki.

Ćwiczenia pamięci – przykład:  Mamy 10 niezwiązanych ze sobą rzeczowników: zeszyt, słoń, okno, szampon, filiżanka, traktor, księżyc, noga, hydrant, dywan. Układamy historyjkę zawierającą te rzeczowniki: „Bujam się na księżycu, wymachując lewą nogą. Nagle od strony Ziemi nadciąga, terkocąc, różowy traktor. Za sobą ciągnie z hałasem wyrywający się hydrant. Hydrant zaczepia o róg mojego księżyca. Spadam… prosto do butelki z szamponem. Z pomocą przychodzi mi zeszyt w kratkę. Po jego kartce, niczym po drabinie, wspinam się i wychodzę na powierzchnię. Pod nogami mam dywan z herbatników. Wiruje na nim filiżanka ze śpiewającym słoniem w środku”. Wymyślając takie historie, bez problemu zapamiętasz listę zakupów, plan dnia, wyliczankę czy elementy składowe większej całości. Możesz wykorzystywać łańcuchową metodę skojarzeń w praktyce (np. zapamiętując listę zakupów) lub po prostu dla ćwiczenia pamięci „na sucho”.

 

Co 10-15 minut rób przerwy podczas nauki.

 

  1. Jak się uczyć: mapa umysłu

Do przyswajania większej partii materiału łańcuchowa metoda skojarzeń nie wystarczy. Lepiej sprawdza się tu słowno-graficzna notatka w postaci mapy umysłu. Wzorem dla niej jest budowa komórek mózgu – dendrytów, które mają formę rozgałęzionego drzewa. Zasada jest pozornie prosta: w środku umieszczamy temat, od niego odchodzą poszczególne gałęzie (punkty) i gałązki (podpunkty). Podobnie jak w notatce punktowej, używamy tylko haseł, rysunków, kolorowej grafiki. W rzeczywistości sporządzenie dobrej mapy umysłu wymaga sporego wysiłku, dyscypliny i bardzo dobrego zrozumienia tematu. W trakcie opracowywania tego typu notatki mózg musi dokonać selekcji i uporządkować materiał zgodnie ze schematem. Ale efekt bywa zdumiewający! Wystarczy później zerknąć na swoją mapę, a natychmiast włącza się pamięć – otwierają się w umyśle poszczególne kanały jak ścieżki dostępu w komputerze. Słowa zawarte w notatce są po prostu kluczami do tego, co już masz w głowie.

 

  1. Jak się uczyć: metoda zakładkowa

Dobrą metodą zapamiętywania dat, numerów telefonów jest metoda zakładkowa. Punktem wyjścia jest stworzenie obrazów-zakładek, z których będziesz później stale korzystać.

Ćwiczenie pamięci – przykład: Każdą cyfrę wyobraź sobie jako obrazową zakładkę (np. 1 – kij do golfa, 2 – łabędź, 3 – okulary, 4 – krzesło, 5 – hulajnoga itd.) i zapamiętaj je. Masz utrwalić datę powstania pierwszej książki – czyli rok 1452? Ułóż zabawną historyjkę złożoną z zakładek składających się na tę datę, np. „Położyłem kij na krześle, wsiadłem na hulajnogę i pojechałem odwiedzić łabędzia”.

 

Odpoczynek ważny w trakcie nauki

Zgodnie z efektem pierwszeństwa najlepiej zapamiętujemy te informacje, które dotarły do mózgu na początku i pod koniec jednej sesji nauki. Dlatego im częściej odpoczywasz, tym więcej materiału trwale zapamiętujesz. Podczas dłuższej przerwy zajmij się czymś, co lubisz – idź na spacer, na rower. W tym czasie, choć nie myślisz o nauce, twój mózg nadal pracuje nad przyswajanym materiałem, tyle że na zupełnie innym poziomie. Wtedy aktywniejsza jest prawa półkula odpowiedzialna za kreatywność i kojarzenie faktów, a nie lewa – analityczna i logiczna. To czas, kiedy nowe wiadomości są wchłaniane i integrowane z tym, co już masz w głowie.

 

Opracował Jan Żeszko na podstawie artykułu Anny Krasuskiej –  Jak się uczyć, żeby się nauczyć, ćwiczenia pamięci

 

 


17.04.2020 r.

W okresie pandemii, kiedy wszyscy mamy zdecydowanie ograniczone kontakty  interpersonalne, rodzice dzieci z mutyzmem wybiórczym szczególnie teraz martwią się, czy przez izolację społeczną zmarnują się postępy w mówieniu ich dzieci, czy nie nastąpi regres.

No cóż… nikt nie jest w stanie przewidzieć jakie będą reakcje dzieci i jak odnajdą się w prawdziwej rzeczywistości po powrocie do szkoły.

 

Jednak już tu i teraz możemy wykorzystać czas !!

 

A zatem:

  • Wzmacniaj poczucie własnej wartości i pewność siebie u dziecka poprzez pochwały i rozwijanie mocnych stron. Pozwól mu np. samodzielnie przygotować coś do jedzenia, angażuj do prostych czynności domowych
  • Modeluj poprzez własną postawę otwartość w relacjach społecznych oraz sposoby radzenia sobie z emocjami
  • Twoja pozytywna wizja świata buduje również pozytywną wizję świata Twojego dziecka
  • Utrzymujcie kontakt z rodziną, kolegami, nauczycielami dziecka, rozmawiając na funkcji głośnomówiącej, tak aby dziecko miało poczucie, że jest częścią rozmowy i może włączyć się do niej w każdej chwili, jednak bez presji.
  • Pozytywnie wspominaj o szkole/przedszkolu (kształtowanie pozytywnych odczuć)
  • Bawcie się w role społeczne np. w sklep, szkołę, pocztę (jest to ćwiczenie pozwalające „oswoić się” z prawdziwymi sytuacjami społecznymi w bezpiecznej formie zabawy)

 

Mutyzm wybiórczy vs izolacja społeczna (prezentacja)

mutyzm wybiórczy vs izolacja społeczna

 

Źródło: dzięki uprzejmości Child Therapy J

 

 


17.04.2020 r.

KONCENTRACJA UWAGI

 

Koncentracja to zdolność mózgu do skupiania uwagi na jednej wykonywanej rzeczy, na ściśle określonych zadaniach czy zagadnieniach. Dzięki tej umiejętności jesteśmy w stanie lepiej wykonywać zadania, dostrzegamy więcej szczegółów oraz lepiej zapamiętujemy i rozumiemy materiał, na którym skupiamy swoją uwagę. Zdolność do dobrej koncentracji uwagi pomaga nam też nie ulegać czynnikom rozpraszającym, dzięki czemu jesteśmy w stanie wykonać zadanie w sposób bardziej rzetelny.

Przykłady ćwiczeń:

  1. Narysuj w powietrzu lewą, a następnie prawą ręką najszybciej jak potrafisz:
  • dowolny kwiatek
  • motyla
  • domek
  • gwiazdę
  •  choinkę
  •  słońce
  1. Skreśl słowa, które nie pasują do pozostałych w linijce:

 

  • mleko chleb  serek  kamień  jajko  masło
  • jajko kurczak  szczenię  kura  kogut  kurczątko
  • woda budyń  sok  kawa  herbata  mleko
  • miska garnek  patelnia  lodówka  talerz  szklanka

 

3. Utwórz nowe wyrazy przez zmianę liter: b, d, g, p w podanych wyrazach (od niektórych wyrazów można utworzyć więcej niż jeden):

 

poznać – dostawa – radować –
pochód – pogodny – ogary –
powód – dowiódł – obraza –
podatek – gość – gama –
gramatyczny – gorsze – ubiór –
grom – padać – odrobić –
odradzać – grasuje – dług –

 

  1. Podkreśl te liczby, w których znajduje się cyfra 3.

13, 242, 516, 987, 456, 729, 321, 263, 414, 903, 101, 991, 314, 872, 486, 172, 809, 732, 38, 1096, 27398, 25338, 90781, 14103, 567839, 200098, 1000535.

 

  1. Porównaj pary liczb i wstaw między nimi właściwy znak: =, <, >
588763      588793 7218762      7218772 26785595      27685505
186966      189666 3916665      3916965 29397669      29367669
270131      270131 9508944      9508941 77653201      77653021
327889      327898 8768932      8768923 78650985      78650985
150936      150939 6961711      6961171 17957908      17657908
363298      363289 5596823      5596823 44760923      44760923

Opracował Jan Żeszko


 

16.04.2020r.

Źródło: librus rodzina 26-03-2020

 

 

JESTEŚMY UWAŻNI – Kiedy z dzieckiem dzieje się coś złego

Zarówno dane medyczne, jak i wyniki badań przeprowadzonych w ostatnich latach oraz doświadczenia psychologów dziecięcych wskazują na pogarszający się stan kondycji psychicznej dzieci i młodzieży w Polsce. Problem może dotyczyć także Twojego dziecka. Dlatego warto wiedzieć, gdzie szukać pomocy.

W 2018 roku 10 0331 osób do 19 r.ż. było hospitalizowanych z powodu zaburzeń psychicznych i zaburzeń zachowania. Większość dzieci nie ma dostępu do profesjonalnej pomocy w swoim otoczeniu. Aż w 44% polskich szkół brakuje psychologa bądź pedagoga szkolnego2. Publicznych poradni jest za mało. W całej Polsce przyjmuje zaledwie 441 psychiatrów dziecięcych3, a wizyta u tego typu specjalisty to nawet kilkanaście miesięcy oczekiwania.

Badania przeprowadzone w 2018 roku przez Fundację Dajemy Dzieciom Siłę na ogólnopolskiej, reprezentatywnej próbie 1 155 dzieci i młodzieży w wieku 11–17 lat (Ogólnopolska diagnoza skali i uwarunkowań krzywdzenia dzieci) po raz pierwszy pokazały skalę nasilenia tzw. zachowań autodestrukcyjnych (samookaleczania i próby samobójcze) wśród dzieci i młodzieży. Co szósty polski nastolatek (16%) okaleczał się, a 7% miało próbę samobójczą.

Istotnie częściej zachowania autodestrukcyjne występowały wśród dziewczyn niż chłopców. Niemal co czwarta dziewczyna okaleczała się (23% wobec 8% chłopców), a co dziesiąta próbowała odebrać sobie życie (10% wobec 3% chłopców).
Samookaleczenia istotnie częściej występowały u starszych nastolatków (15-17 lat) – 24%. Jednak wśród młodszych nastolatków (13-14 lat) zachowania takie także deklarowało 10% badanych. Przeprowadzono także analizy, których celem było określenie wpływu doświadczenia różnych kategorii krzywdzenia na zachowania autodestrukcyjne. Pokazały one, że badani, którzy doświadczyli przemocy rówieśniczej, ponad trzykrotnie częściej okaleczali się. Także dzieci, które doświadczyły przemocy ze strony bliskich dorosłych, trzy razy częściej okaleczały się. Ponadto samookaleczenia dwuipółkrotnie częściej występowały u dzieci zaniedbanych fizycznie oraz będących świadkami przemocy, a dwukrotnie częściej – u osób, które miały obciążające doświadczenia seksualne. Ponadto próby samobójcze stwierdzono siedem razy częściej u dzieci, które doświadczyły przemocy rówieśniczej i trzy razy częściej u osób, które doświadczyły wykorzystania seksualnego4.

Ważnym wskaźnikiem świadczącym o kondycji psychicznej dzieci i młodzieży jest liczba prób samobójczych, która w Polsce z roku na rok stale rośnie. W 2019 roku zarejestrowano 951 prób samobójczych wśród dzieci do 18 r.ż., w tym aż 46 podjętych przez dzieci do 12 r.ż.

Jest to jedynie liczba wynikająca ze zdarzeń, które były zgłoszone i zakwalifikowane jako próba samobójcza. Większość prób samobójczych nie jest zgłaszana i odnotowywana, zatem ta liczba może być dużo większa. W minionym roku 98 z podjętych prób samobójczych zakończyło się zgonem dziecka5Samobójstwa stanowią jedną z głównych przyczyn śmierci dzieci i nastolatków w grupie wiekowej 10-19 lat. Pod tym względem Polska zajmowała w 2017 roku niechlubne, drugie miejsce w EuropieDorosłym, którzy martwią się, że z dzieckiem dzieje się coś złego, Fundacja Dajemy Dzieciom siłę udostępnia numer 800 100 100. Od poniedziałku do piątku w godzinach 12.00–15.00 dzwonią pod ten numer rodzice, nauczyciele i inne osoby, które troszczą się o bezpieczeństwo dziecka. Można także opisać problem mailowo, wysyłając wiadomość na adres pomoc@800100100.pl. Pomocy dzwoniącym udzielają terapeuci, psycholodzy oraz prawnicy. Rozkład poszczególnych dyżurów można znaleźć na stronie internetowej. Fundacja prowadzi również Telefon Zaufania 116 111.

Każdego dnia konsultanci odbierają około 300 połączeń od młodych ludzi. Prawie połowa z nich dotyczy problemów związanych ze zdrowiem psychicznym, takich jak: depresja, niska samoocena, stres, napięcie, niepokój i lęki, a także zaburzenia odżywiania, samotność i smutek. Wśród tych telefonów są też połączenia od dzieci, które okaleczają się, mają myśli samobójcze, planują odebrać sobie życie lub są w trakcie podejmowania próby samobójczej. Miesięcznie konsultanci podejmują około 40 interwencji w sytuacjach zagrożenia życia lub zdrowia osoby dzwoniącej. To najpilniejsze przypadki, wymagające natychmiastowej reakcji odpowiednich służb w celu ratowania zdrowia i życia dzieci kontaktujących się z Telefonem Zaufania 116 111. W ciągu 12 lat działania linii 116 111 specjaliści Fundacji Dajemy Dzieciom Siłę odebrali ponad 1 mln 300 tys. telefonów od młodych ludzi i odpowiedzieli na ponad 64 tys. anonimowych wiadomości online. W tym czasie podjęto ponad 1 852 interwencje ratujące życie najmłodszych.

Problemy zdrowia psychicznego dzieci są często związane z trudnościami w relacjach z rówieśnikami, rodzicami, kłopotami w szkole oraz sytuacjami, w których dziecko doświadcza przemocy. Średnio 26 rozmów dziennie dotyczy przemocy i krzywdzenia. Dzieci zwierzają się z doświadczania przemocy fizycznej i emocjonalnej – często wielokrotnej, a także wykorzystywania seksualnego czy zaniedbania.

Jak można samemu rozpoznać niepokojące symptomy? Objawy depresji obserwowane u dzieci i nastolatków przypominają objawy charakterystyczne dla dorosłych, jest jednak wiele odmiennych objawów charakterystycznych tylko dla tej grupy wiekowej.

Charakterystyczne objawy depresji występujące u dzieci i dorosłych

  • smutek, przygnębienie – u dzieci i nastolatków może przejawiać się przez drażliwość, płaczliwość, napady złości, wrogą podstawę względem otoczenia;
  • zobojętnienie, trudność w przeżywaniu radości – dziecko nie cieszy się z rzeczy lub wydarzeń, które wcześniej sprawiały mu radość;
  • zniechęcenie do wcześniej lubianych czynności – dziecko porzuca hobby, nie chce spotykać się z rówieśnikami, nie podejmuje wcześniej lubianych czynności;
  • wycofanie się z większości aktywności – dziecko niechętnie realizuje codzienne obowiązki i czynności (nauka, sprzątanie, higiena) lub nie realizuje ich wcale;
  • nieumiejętność poradzenia sobie z krytyką, uwagami ze strony otoczenia – dziecko lub nastolatek wybucha płaczem w szkole, reaguje złością na złą ocenę czy próby rozmowy ze strony rodzica;
  • negatywne schematy myślowe na temat świata i siebie samego (niska samoocena) – dziecko pesymistycznie ocenia własne możliwości, umiejętności, wygląd i otaczającą je rzeczywistość, pojawiają się;
  • poczucie bycia niepotrzebnym – dziecko uważa, że innym będzie bez niego lepiej, że jest źródłem kłopotów rodziny, doszukuje się winy za sytuacje, na które nie ma wpływu – np. w sytuacji kłótni czy rozwodu rodziców twierdzi, że gdyby był/-a lepszym synem/córką, to rodzice nie kłóciliby się;
  • niepokój, napięcie, poczucie zagrożenia – dziecko jest poddenerwowane i zaniepokojone, nie potrafi jednak wskazać, czego się boi lub z jakiego powodu odczuwa niepokój;
  • podejmowanie zachowań ryzykownych – dziecko lub nastolatek podejmuje zachowania autoagresywne, ma kontakt z substancjami psychoaktywnymi, wpada w „złe towarzystwo”, ponieważ z jednej strony poszukuje sposobu poradzenia sobie z lękiem, oderwania się od myśli depresyjnych, a drugiej ma tendencję do impulsywnego działania w związku z obniżoną samooceną i poczucia znaczenia;
  • objawy psychotyczne (mogą pojawić się w ciężkich przypadkach depresji) – u dzieci występują niezwykle rzadko, natomiast nastolatkom może towarzyszyć głos negatywnie komentujący ich zachowanie, możliwości, umiejętności, obwiniający za różne sytuacje, zachęcający do autoagresji lub w skrajnych sytuacjach – próby samobójczej;
  • myślenie tunelowe, czyli zawężenie perspektywy i niemożność skupienia się na myśleniu o czymś innym czy działaniu np. nauce;
  • myśli rezygnacyjne, samobójcze, tendencje i próby samobójcze.

Specyficzne objawy i problemy, które mogą występować w przebiegu depresji u dzieci i młodzieży

  • zaburzenia koncentracji i trudności z zapamiętywaniem – dziecko/nastolatek otrzymuje złe oceny mimo wkładanego w naukę wysiłku, poświęcania jej czasu, sprawia wrażenie nieobecnego, zamyślonego;
  • pobudzenie psychoruchowe – dziecko kręci się, wierci, nie może się skupić uwagi, podejmuje bezwiednie działania, np. skubie ubranie, zamazuje długopisem kartkę, obgryza paznokcie, drapie się, porusza palcami („rysuje” kółka palcem wskazującym wokół kciuka) itp.;
  • silne zaangażowanie w wybraną aktywność, np. gra na komputerze;
  • zmniejszenie (rzadziej zwiększenie) apetytu;
  • problemy ze snem – trudności z zasypianiem, wybudzanie się w nocy, budzenie się wcześnie rano, nadmierna senność;
  • powracające dolegliwości somatyczne o niepotwierdzonych medycznie przyczynach: bóle brzucha, nudności, wymioty, biegunki, bóle głowy, kołatania serca, duszność, częste zasłabnięcia lub omdlenia, moczenie nocne (ostatni objaw częściej występuje w depresji u dzieci);
  • bunt wobec rodziców, szkoły, nieprzestrzeganie zasad, zachowania agresywne i autoagresywne – taki obraz depresji częściej spotyka się u nastolatków.

Jeśli objawy utrudniają dziecku funkcjonowanie w ważnych obszarach jego życia (szkoła, dom, grupa rówieśnicza) lub/i utrzymują się dłużej niż 2 tygodnie, należy zgłosić się po fachową pomoc.

 

Rodzica czy dorosłą osobę/otoczenie powinna zaniepokoić każda nagła zmiana zachowania i funkcjonowania dziecka. Także nagła poprawa nastroju, która tylko pozornie może być związana ze zmianą na lepsze, jednak może też okazać się, że dziecko jest w stanie presuicydalnym, czyli odczuwa ulgę, spokój i radość związaną z uczuciem zakończenia swojego cierpienia w niedługim czasie. Niepokojące jest także tzw. „załatwianie swoich spraw”, czyli np. rozdawanie rzeczy, naprawianie relacji itp.

Możliwe formy pomocy

  1. Jeżeli zauważasz niepokojące zachowania u swojego dziecka lub ucznia, możesz o nich porozmawiać, dzwoniąc na bezpłatną infolinięTelefonu dla Rodziców i Nauczycieli w sprawie Bezpieczeństwa Dzieci 800 100 100. Telefon dostępny od poniedziałku do piątku w godz. 12-15. Więcej informacji na stronie800100100.pl.
  2. Skorzystaj z konsultacji u lekarza wyspecjalizowanego w psychiatrii dzieci i młodzieży, ewentualnie zgłoś się do psychologa lub lekarza pediatry, który w razie potrzeby przekieruje dziecko na konsultację psychiatryczną.
  3. Sytuacją, w której należy bezwzględnie i natychmiastowo poszukiwać pomocy lekarza psychiatry, jest zagrożenie samobójstwem.

Jak zapewnić dziecku pomoc? Jak przekonać dziecko do korzystania z pomocy?

Przede wszystkim rozmawiaj z dzieckiem o jego samopoczuciu. Dziecko często samo sygnalizuje, że nie radzi sobie ze swoimi emocjami. Szukaj pomocy i wsparcia. Leczenie depresji u dzieci i młodzieży wymaga zaangażowania rodziców, ale nie powinni zostawać z tym problemem sami.

 

  • Co dziecko powinno usłyszeć?

Ważne jest, aby dziecko usłyszało, że się o nie troszczymy i wiedziało, że zależy nam na tym, aby było bezpieczne. Warto powiedzieć dziecku, że rozumiemy, że może być mu trudno i chcemy mu pomóc. Ważne, by wiedziało i słyszało, że się o nie martwimy i proponujemy pomoc specjalisty, bo sami też jej potrzebujemy.

  • Czego na pewno dziecko nie powinno od nas usłyszeć?

Nie należy używać sformułowań, które w jakiś sposób interpretują, oceniają czy krytykują zachowanie albo samopoczucie dziecka, takich jak: „weź się w garść”, „zacznij coś robić”, „nic nie osiągniesz”, „jakie Ty możesz mieć problemy?!”, „ja to mam problemy”, „zobaczysz, jak dorośniesz, wtedy to będzie trudno”, „to wszystko wina telefonu/komputera/Internetu”, „jesteś jak…matka/ojciec”. Warto wtedy pomyśleć o myśleniu tunelowym, które sprawia, że dziecko nie jest w stanie oderwać swoich myśli i działa tzw. „samospełniające się proroctwo”, podczas którego dziecko może opatrznie zrozumieć nasze komentarze i wbrew naszym zamiarom odebrać to jako potwierdzenie swoich przekonań, że dalsze życie nie ma sensu i brak zrozumienia dorosłych tylko to potwierdza.

Eksperci Fundacji Dajemy Dzieciom Siłę

Źródła: 
NIZP-PZHwww.statystyka.medstat.waw.pl.
2 Przeciwdziałanie zaburzeniom psychicznym u dzieci i młodzieży, NIK, 2017.
3 Wg danych Centralnego Rejestru Lekarzy RP Naczelnej Rady Lekarskiej z dn. 24.02.2020 r.
4 Ogólnopolska diagnoza skali i uwarunkowań krzywdzenia dzieci, Fundacja Dajemy Dzieciom Siłę, 2018: diagnozakrzywdzenia.pl.

5 Zamachy samobójcze od 2017 roku, statystyka.policja.pl.

 


09.04.2020 r.


 

 

źródło : www.borntoperform. info 


08.04.2020 r.

Wideoteka na czas Świąt i nie tylko….

Dzisiaj przedstawiam propozycję kilku bardzo dobrych, poruszających serca i emocje filmów, do obejrzenia w gronie rodzinnym.

Błąd systemu (2019) Reżyseria: Nora Fingscheidt (Niemcy).
Historia 10 letniej dziewczynki Benni. Traumatyczne przeżycia wywołują u niej ataki agresji. Starania wielu ludzi z szeroko pojętej sfery opiekuńczo-leczniczej nie przynoszą pozytywnych efektów. Benni ma matkę i rodzeństwo, ale nie może z nimi mieszkać. Bardzo chciałaby być “normalna” i być z rodziną. Dramatyczne starania
nie udają się. Ciekawy jest wątek opiekuna szkolnego. Zabiera on Benny do domu w lesie z dala od ludzi i miejskiego zgiełku. Obserwujmy rodzącą się między nimi przyjaźń. Pozwala ona na zminimalizowanie ataków agresji, niestety na krótko. „Błąd
systemu” bardzo szybko angażuje emocjonalnie, buduje napięcie.

Cudowny chłopak Film powiada o nietolerancji, uprzedzeniach i samotności, której doświadcza dziecko z chorobą genetyczną. Zwraca uwagę na wartość człowieka, którą można dostrzec dopiero gdy uwolnimy się od stereotypów, zahamowań i otworzymy się na drugiego człowieka. https://www.filmweb.pl/film/Cudowny+ch%C5%82opak-2017-776387

Felix (2013) RPA -opowieść o chłopcu, który marzy o tym, żeby zostać muzykiem – saksofonistą, jak jego nieżyjący tata. Jego planom kategorycznie przeciwstawia się mama, woli aby poświęcił się nauce.

Mecz życia (2014) Niezwykła historia radzenia sobie ze śmiertelną chorobą i ze stereotypami przez dzieci i dorosłych. Opowieść o pasji i wierze w marzenia, ale przede wszystkim o trudnych relacjach między rodzicami i dziećmi.

Billy Elliot-  Cudowny film o tym jak ważne jest pozwolenie dziecku na rozwój jego pasji i zainteresowań bez uprzedzeń i stereotypów. Film o chłopcu, który chce tańczyć. https://www.filmweb.pl/Billy.Elliot

Alfabet- Dokument opowiada o różnych metodach wychowywania dzieci i ich wpływie na rozwój intelektualny jednostki. https://www.filmweb.pl/film/Alfabet-2013-690266

 


06.04.2020 r.

Oswajanie emocji – ciąg dalszy  

Były już karty pracy, a tym razem proponuję dla dzieciaczków bajeczkę o uczuciach i piosenkę, by pobudzić aktywność i energię, wzbudzić optymizm i radość. 

I jeszcze słów kilka:  Uczucia – są trwalsze i nie są gwałtowne jak emocje.Uczucia nie są dobre ani złe, są neutralne, są w nas, ale nie są nami. Normalną rzeczą jest odkrywanie uczuć. Szczęście człowieka nie zależy od uczuć. Uczucia mogą nas tylko prowadzić do szczęścia lub od niego oddalać. 

 

 


02.04.2020 r.

źródło: Small Steps. Psychologia, Rodzicielstwo, Relacja (strona internetowa)

Emocje w ciele – materiał do pracy z dzieckiem

Oto propozycje kart pracy, które mogą być wykorzystane w kontakcie z dzieckiem w domu.

Karty pracy służą dzieciom do pomocy w zrozumieniu, co dzieje się z ich ciałem podczas, gdy odczuwają poszczególne emocje, w których częściach ciała dane emocje się „pojawiają” i do jakich zachowań mogą prowadzić.

Oczywiście jest to tylko propozycja, a możliwości jest wiele: można rozmawiać z dzieckiem o emocjach jakie pojawiają się najczęściej w jego życiu, jakie sytuacje doprowadzają do danych emocji, jak odczuwanie emocji w ciele przekłada się na zachowania, czy mamy na nie wpływ, czy możemy zapobiegać pewnym zachowaniom (np. bicie innych, gdy się zezłościmy).

 

 

 

 

 

 


 

01.04.2020 r.

Propozycja ćwiczeń ortograficznych

dla uczniów szkoły podstawowej – c. d.

 

Zasady ortograficzne – pisownia wyrazów z „ch” i „h”

 Ch piszemy, gdy wymienia się w innych formach tego samego wyrazu lub w innych wyrazach na: sz, np.:

mucha muszka,
wydmuchaćwydmuszka,
trochę troszkę.

Ch piszemy po literze s np.: schab, schody, wschód.

Ch piszemy na końcu wyrazów, np.: na schodach, orzech, kożuch.

Wyjątki: druh, Boh (nazwa rzeki).

 

Przykłady wyrazów, w którychchjest niewymienne: ochota, chłopiec, chmura, kichać, chodzić, architekt, zachód, chemia, uchwała, chleb, chałwa, choroba.

 

H piszemy, gdy wymienia się w innych formach tego samego wyrazu lub w innych wyrazach na:

  • g,:wahać się – waga,
  • ż, :druh drużyna,
  • z, :błahy błazen,
  • dz, :wataha – watadze.

Przykłady wyrazów, w których h jest niewymienne:herbata, harcerka, hymn,wahadło, hałas, hotel, hełm, hak, hasło, grahamka, harmonia, hydraulik.

 

 

 

  1. Dyktando:

Na obozie …arcerskim organizowanym w …ojnowie zdarzyła się pewna …istoria. …łopcy z …ufca zdobywali szczyty Gór Stołowy…, dużo zwiedzali, …odzili na pie…otę. W pewnej …wili pogoda zaczęła załamywać się. Dru… drużynowy postanowił, że wszyscy s…odzą w dół. Zaczął padać grad wielkości gro…u, rozszalała się wi…ura. Na dole wszyscy odet…nęli z ulgą, …umory polepszyły się i myśleli już tylko o gorącej …erbacie i pyszny… …erbatnika…, aż tu nagle …arcerze widzą jak zza rogu wyłania się piękna farma ze zwierzętami …odowlanymi. …łopcy ujrzeli całą …marę zwierząt, a wszystkie żyły ku uciesze właścicieli w …armonii i w zgodzie ze sobą. Sły…ać było z oddali wtórowanie ptasi…, psi… i koci… odgłosów radości.

 

  1. Do podanych wyrazów dopisz wyrazy pokrewne, w których ch wymienia się na sz:

strych – …………………………..

uciecha – …………………………

gmach – ……………………

suchy – …………………………..

kicha – ……………………………

skrucha – ………………………..

mnich – ……………………

zawierucha – ……………………

uśmiechać się – ……………

ucho – ………………………

grzech- …………………….

 

3.Uzupełnij przysłowia literami chi h:

  • Gdzie dwó… się bije, tam trzeci korzysta.
  • Stra… ma wielkie oczy.
  • Tonący brzytwy się …wyta.
  • Prawda jak oliwa na wierz… wypływa.
  • Z wielkiej …mury mały deszcz.
  • Z tej mąki …leba nie będzie.

 

Opracował Jan Żeszko

 


01.04.2020 r.

 


30.03.2020 r.

Źródło poniższego artkułu:
parenting.pl › depresja-u-nastolatkow-moze-byc-niewidzialna

www.forumprzeciwdepresji.pl › test-becka (link do testu do samodzielnego wykonania)

 

NASTOLETNIA DEPRESJA

 

Każdego dnia dzieci dzwonią na telefon zaufania i mówią, że chcą się zabić lub zgłaszają objawy  depresji.

  1. Objawy depresji u nastolatków

Nawet jeśli widzimy zmianę zachowania dziecka, często nie podejrzewamy, że to może być depresja.

“Ma kilkanaście lat, to normalne, że się buntuje, zamyka w pokoju, nie chce z nikim rozmawiać”. Dojrzewaniejest trudnym okresem dla młodych ludzi, ale rodzice zbyt łatwo wykorzystują je jako wymówkę. Łatwiej wmawiać sobie, że nastolatek ma gorsze oceny, stał się wycofany i rozdrażniony przez to, że dorasta. Nie przychodzi nam do głowy, że problem jest głębszy.

Jak więc rozpoznać początki depresji u dziecka?

– Kiedy razem z rozdrażnieniem i nerwowością występują inne objawy, np. wycofanie, bierność,problemy w nauce, pogorszenie relacji z rówieśnikami i w rodzinie, to może sugerować, że mamy do czynienia z depresją, a nie tylko buntem – wyjaśnia prof. dr n. med. Filip Rybakowski, Kierownik Kliniki Psychiatrii Dorosłych Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu.

Rodziców powinny zaniepokoić też objawy fizyczne, takie jak zaburzenia snu czy apetytu, bóle brzucha, głowy, mięśni.

Jak podkreśla prof. Rybakowski, wystarczy, że dolegliwości utrzymują się przez 2 tygodnie, a już możemy mówić o depresji.

2. Przyczyny depresji u nastolatków

Rodzice wywierają na dzieciach ogromną presję stawiając wysokie wymagania, często nie do osiągnięcia przez młodego człowieka. Niestety słabość, nieradzenie sobie z obowiązkami i tym samym niespełnianie oczekiwań oznacza niezadowolenie rodziców, zmartwienie, kłopoty. A przecież dzieci chcą zadowolić rodziców, być akceptowane i kochane. Starają się często ponad swoje siły i nie zwierzają się rodzicom, że nie dają rady, że są coraz bardziej zmęczone – zwraca uwagę dr Artur Wiśniewski z Kliniki Psychiatrii Wieku Rozwojowego Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego.

Tak jak Hania, która napisała na forum internetowym:

“Jestem w klasie maturalnej i mam ogromny problem ze sobą. Jak wracam w poniedziałki i środy do domu gdzieś po 18, jestem padnięta, nie mam na nic siły i ogólnie cały tydzień jestem wypompowana. Zazwyczaj w piątki i soboty nic nie robię , bo nie mam siły, czuję taką wewnętrzną niemoc. Załamuje mnie to, że mam tyle nauki w szkole. W niedzielę, jak sobie o tym wszystkim myślę, to cała trzęsę się ze strachu i płaczę. Byłam u pedagoga, kazał mi iść do psychiatry. Nie chcę obarczać mamy, ale nie wiem, czy dotrwam do tej wizyty”.

Naturalne wydaje się, że dziecko w pierwszej kolejności zwróci się do rodzica. Większość cierpiących na nastoletnią depresję woli jednak zadzwonić do obcej osoby pod numer telefonu zaufania niż porozmawiać z mamą czy tatą. Dlaczego?  Przyczyną depresji u nastolatków jest często nieprawidłowo wykształcona więź między dzieckiem a rodzicem. Nastolatkowie często nie mówią nikomu o swoich problemach. Wchodząc w rolę „opiekuna” nie chcą martwić rodziców, którzy w ich świadomości mają wystarczająco dużo swoich problemów – wyjaśnia dr Artur Wiśniewski.

3. Jak pomóc dziecku z depresją?

Boją się też, że po raz kolejny usłyszą to samo: “Weź się w garść”, “Musisz to ogarnąć”, “Zajmij się sobą”. Dziecko przytakuje, mówi, że się poprawi, że postara się coś zmienić, a w rzeczywistości czuje, że nikogo tak naprawdę nie obchodzą jego problemy.

– Jeżeli dziecko słyszy taką poradę od rodzica, powie: “Ok mamo, już jest dobrze”. Boi się odrzucenia, że zostanie uznane za “wariata”, że dołoży problemów rodzicom – mówi Lucyna Kicińska, koordynatorka Telefonu Zaufania dla Dzieci i Młodzieży 116 111 w Fundacji “Dajemy Dzieciom Siłę”.

Z doświadczenia psychologów i osób zajmujących siępomocą nastolatkom z depresją wynika również, że rodzice nie umieją rozmawiać.

– Dziecko przychodzi i mówi, że nie chce mu się żyć, a słyszy od rodzica: “Obiecaj mi, że już nie będziesz mieć myśli samobójczych”. Nie przechodzi nam przez usta, żeby tak powiedzieć do dorosłego, natomiast dzieci słyszą to bardzo często – zauważa Kicińska.

– Zostawiamy dzieci same sobie. Jesteśmy przekonani, że w razie problemów przyjdą do nas. Bardzo często zdarza się, że w komunikacji rodziców z dzieckiem nigdy nie padło nawet zdanie: “Jakby coś się działo, to do mnie przyjdź”. Dlaczego? Bo myślimy, że to oczywiste. To nie jest oczywiste – mówi Lucyna Kicińska.

Antonina zmagała się z depresją. Dziś wie, że przełom nastąpił, gdy rodzice zapytali: “Czy chcesz i jesteś gotowa o tym porozmawiać?”

– To pytanie klucz. Było najważniejsze w mojej walce o siebie, zdrowie i życie. Wskazywało, że rodzice widzą problem, chcą mi pomóc, ale nie robią nic na siłę. Dali mi czas i przestrzeń, by o tę pomoc poprosić – mówi dziewczyna.

Każdy rodzic powinien zadać to pytanie, ponieważ skala problemu jest ogromna,  pomoc mogą przynieść proste słowa: “Kocham cię. Jesteś dla mnie ważny. Nie zostawię cię”.

Trzeba je jednak powiedzieć na głos.

Jeśli ty lub ktoś z twoich bliskich ma problemy, nie czekaj – zgłoś się po pomoc.

Znajdziesz ją tu: www.forumprzeciwdepresji.pl

Telefon Zaufania dla Dzieci i Młodzieży 116 111

Dziecięcy Telefon Zaufania Rzecznika Praw Dziecka 800 12 12 12

 


27.07.2020 r., 31.03.2020 r.

Propozycja ćwiczeń ortograficznych dla uczniów

szkoły podstawowej

Zasady ortograficzne – pisownia wyrazów z „rz” i „ż”

Rz piszemy, gdy w wyrazach wymienia się na r,  np.
morze – morski,
starzec – stary,
którzy – który,
Rz piszemy w zakończeniach wyrazów:

-arz, np. bramkarz, siatkarz,

-erz, np. żołnierz, rycerz,

-mierz, np. Sandomierz, ciśnieniomierz,

-mistrz, np. zegarmistrz, burmistrz,

Rz piszemy po spółgłoskach:

b – brzoza, brzuch,

p – przykład, przewód,

d – drzewo, drzeć,

t – trzmiel, trzy,

g – grzywa, grzebać,

k – krzywy, krzyk,

ch – chrzan, chrząszcz,

j – ujrzeć, spojrzeć,

w – wrzesień, wrzos.

Wyjątki:

  • wyrazy: bukszpan, gżegżółka, kszyk, piegża (nazwy ptaków), kształt, pszczoła, Pszczyna, pszenica, pszenżyto,
  • w przymiotnikach zakończonych na: – szy, – ejszy, np.: lepszy, nowszy, najlepszy, najnowszy, ładniejszy, mocniejszy, najładniejszy, najmocniejszy.

Przykłady wyrazów, w których rz jest niewymienne: rzeka, rzodkiewka, jarzębina, rzadko, rzęsa, korzeń.

Ż piszemy, gdy wymienia się w innych formach tego samego wyrazu lub w innych wyrazach na:

g – nóżka – noga,

dz –pieniężny – pieniądze,

h – drużyna – druh,

z – zamrożenie – przymrozek,

ź – zagrożenie – groźba

s – wyżej – wysoko

Ż piszemy po literach:

l – lżej

ł – łże,

r – oskarżenie

n – oranżada

  1. Dyktando

W kalenda…u ma…ec to t…eci miesiąc w kolejności, który nazywany jest równie… p…edwiośniem. Wtedy to dni stają się coraz dłu…sze, a noce krótsze, zachmu…one. Zza mó… p…ybywają ptaki. Zda…a się, …e czasem pada …ęsisty deszcz, ale i tak mieszkańcom pięknej łąki poło…onej w pobli…u wysokich k…ewów, pla…y i jeziora nie p…eszkadza, aby brać udział w dorocznym koncercie. W cieniu starego d…ewa- wie…by rosnącej p…y jezio…e miały miejsce wa…ne wyda…enia dla …ycia tutejszych mę…nych mieszkańców. Ustalono wcześniej, …e: zatańczą rozło…yste, sk…ydlate motyle oraz po…yteczne …uki i ró…nobarwne t…miele. W chó…e wystąpią pszczoły w prą…ki i potę…ne, b…ęczące szerszenie, a zawtórują im kole…eńskie …aby. Potę…nymi głosami zaśpiewają ni…sze i wy…sze świerszcze i wa…ki. Natomiast w orkiest…e pod batutą mę…nego …ółwia zagrają na gita…e p…era…ony ch…ąszcz, a na sk…ypcach potę…ny chrabąszcz. Otó… wreszcie nada…y się okazja do wspólnego świętowania ze zwie…ętami z pobliskiego lasu.

 

  1. Dopisz wyrazy pokrewne, w których występują wymiany spółgłoskowe:
ż : g ż : z ż : ź ż : s ż : dz ż : h

 

książka – gwiżdże –
bieżnia – miażdżę –
odważny – zamrażarka –
zadłużenie – wożenie –
potężna – grożę –
trwożyć się – zwężenie –
wyżyna – boży –
mosiężny – księży –
mąż – spieniężyć –
Sapieżyna – drużynowy –

Propozycja ćwiczeń ortograficznych

dla uczniów szkoły podstawowej – c. d.

Zasady ortograficzne – pisownia wyrazów z „ó” i „u”

Ó piszemy, gdy wymienia się w innych formach tego samego wyrazu lub w innych wyrazach na:

  • o, :
    wóz wozy,
    podróż – droga
    pół – połowa
  • e, :
    przyjaciółka – przyjaciel
    pióra pierze
    szóstka– sześć
  • a, :
    wrócić – wracać

skrót  – skracać
mówić – przemawiać

Ó piszemy w wyrazach zakończonych na:

– ów, np.:  Kraków, Ciechanów, chłopców.
– ówka, np.: klasówka, kryjówka, złotówka.
Wyjątki: skuwka, wsuwka, zasuwka.

– ówna, np.: Waśkówna, Rendówna.

Ó piszemy na początku wyrazów, np.:ósmy, ów, ówczesny, ówcześnie,ówdzie.

Ó nigdy nie piszemy na końcu wyrazu.

Przykłady wyrazów, w którychójest niewymienne: córka, wróbel, król, chór ołówek, źródło, róża.

U piszemy w zakończeniach rzeczowników:

-un, np.: zwiastun, opiekun,

-unek,np.: rysunek, stosunek,

-uchna, np.: matuchna, córuchna,

-uszka, np.: staruszka, czarnuszka,

-uszek, np.: garnuszek, Januszek,

-uch, np.: leniuch, maluch,

-us, np.: dzikus, raptus,

-usia, np.: mamusia, córusia,

U piszemy w czasownikach zakończonych na:

-uj, np.: pakuj, smaruj,

-ujesz,np.: rysujesz, malujesz,

-uje, np.: ząbkuje, podśpiewuje,

U piszemy w czasownikach typu: czuć, kuć, kłuć, pruć, snuć, np.: czuje, kuję, kłuję pruję, snuję.

 

  1. Dyktando:

R…ża miała mal…tkiogr…dek koło swojego dom…. Wśr…d r…żnych warzyw i owoc…w r…sł krzew o r…żowych kwiatkach, nie kł…jący. W jego cieni… można było …kryć się przed …pałem. R…ża hodowała, np.: ceb…lę, b…raki, brok…ły, pietr…szkę, tr…skawki, arb…za i og…rki. …wielbiała lato, ciepl…tką pogodę, bezchm…rne niebo. Wtedy cz…ła się dobrze, nie było mowy o sm…tk… izad…mie. Spotykała się w ogr…dk… na pogad…szki ze swoją przyjaci…łką …lą. Co innego było w zimowe dni, wtedy koleżanki r…wnież chciały spotykać się i tak J…zef, w…jek …li organizował dla nich dość często k…lig. Zaprzęgał tr…jkę koni do drewnianych sani, ot…lał wszystkich p…szystym kocem. Zimą niestety wszystko marznie mimo p…chowych k…rtek, wł…czkowychswetr…w, sk…rzanych b…t…w, marzną …szy i koni…szkipalc…w … st…p. Na szczęście wtedy najlepszy jest k…bek gorącej czekolady i wszyscy wr…cą zadowoleni.

 

  1. Podane wyrazy poprawnie pogrupuj: mój, dróżka, tchórz, zamówienie, wióry, rój, królewicz, mózg, chórzysta, głóg, jaskółka, pióra,
wyrazy z „ó” wymiennym wyrazy z „ó” niewymiennym

 

 

3.Do podanych wyrazów dopisz wyrazy o znaczeniu przeciwnym zawierające

ólub u:

krótki – ………………………

wczesna – ……………………

wesoły – ……………………..

odważny – ……………………

mały – ……………………….

południowy – ………………..

Opracował Jan Żeszko


27.03.2020

JAK ZMOTYWOWAĆ SIĘ DO NAUKI

Masz czasami problem z motywacją do nauki?

Chcesz przyswoić większą partię materiału lub zbliża się ważny egzamin, ale z jakiegoś powodu nie możesz się zmotywować? Zmagasz się ze znalezieniem motywacji potrzebnej do podjęcia działania i rozpoczęcia nauki? W rezultacie masz poczucie, że utknąłeś w miejscu. Wiesz, że Twoje umiejętności są wystarczające – ale w tej chwili nie możesz ruszyć… Co w takiej sytuacji zrobić?

 

Poznaj sześć prostych sposobów,  które pomogą Ci zmotywować się do nauki, przyswoić duże partie materiału czy zaliczyć dowolny egzamin.

 

 

1. ZNAJDŹ WAŻNE POWODY DO NAUKI

Nigdy nie będziesz naprawdę zmotywowany, jeżeli nie będziesz dokładnie wiedzieć po co i dlaczego się uczysz. Chodzi o zrozumienie prawdziwej wartości nauki, która może poprawić jakość Twojego życia. Nawet jeżeli nauka jakiegoś przedmiotu w danej chwili wydaje Ci się niepotrzebna, to w szerszym kontekście może ona wpłynąć np. na zaliczenie sesji, co później umożliwi Ci ukończenie studiów, zdobycie upragnionej pracy itd. Mając to na uwadze, stwórz listę korzyści płynących z nauki. Dodatkowo, w trakcie uczenia się, notuj własne refleksje: dlaczego podjęcie tego działania pomoże Ci w osiągnięciu celów?

  1. UCZ SIĘ W INSPIRUJĄCYM MIEJSCU

Trudno być zmotywowanym w otoczeniu, które jest nieprzyjemne lub przytłaczające. Miejsce, w którym panuje bałagan, sprawi, że będziesz czuł się niekomfortowo – może też odciągać Twoją uwagę od nauki. Dlatego bardzo ważne jest abyś stworzył inspirującą przestrzeń, która napełni Cię pozytywną energią oraz pozwoli pozostać skupionym i zmotywowanym. Stwórz lub znajdź miejsce, które będzie: wolne od rozpraszaczy, dobrze zorganizowane, czyste i inspirujące. Upewnij się, że wszystkie potrzebne materiały do nauki oraz wodę do picia masz pod ręką. Dzięki temu będziesz bardziej skupiony i produktywny.

 

  1. STWÓRZ SYSTEM NAGRÓD

Trudno pozostać zmotywowanym, kiedy na horyzoncie nie widać nagród! Nagrody mogą być wykorzystywane jako paliwo do naszej motywacji nawet przez długi okres czasu. Szczególną wartość mają, kiedy realizujesz cele długoterminowe, jak np. zdanie ważnych egzaminów. Realizowanie takich celów jest wyzwaniem, ponieważ będzie wymagało od Ciebie zainwestowania znacznej ilości czasu i energii. Pomoże Ci rozłożenie dużych partii materiału na mniejsze etapy, które będą wspierane przez system adekwatnych nagród. Kiedy zrealizujesz już swój długoterminowy cel, możesz zaszaleć i nagrodzić się czymś ekstra.

 

  1. UCZ SIĘ Z INNYMI

Jednym z powodów niskiej motywacji może być brak możliwości dzielenia się wiedzą z innymi i nauka w samotności. Warto znaleźć partnera, z którym będziesz na bieżąco dzielić się wiedzą, spostrzeżeniami i przemyśleniami. Znajdź osobę, z którą będziesz mógł systematycznie się spotykać (Skype, live) i wspólnie monitorować postępy w nauce. Zadawajcie sobie wnikliwe pytania, rozmawiajcie o tym co było dla was najbardziej fascynujące – tak, by stale rozniecać ogień motywacji i chęć dalszego zgłębiania wiedzy. Zyskasz fantastyczną dźwignię motywacyjną i kolejny powód, dla którego warto się uczyć.

 

  1. WPROWADŹ PORANNĄ RUTYNĘ

To, w jaki sposób rozpoczniesz poranek, może zdeterminować resztę Twojego dnia. Jeżeli rozpoczniesz dzień od czegoś inspirującego, to łatwiej będzie Ci później być zmotywowanym, produktywnym i skupionym. Z drugiej strony, jeżeli rozpoczniesz dzień od czegoś nieproduktywnego i chaotycznego, wtedy bardzo prawdopodobne jest, że utoniesz w morzu rozpraszaczy. Osoby, które znane są ze swojej wysokiej produktywności, mają często ustaloną specyficzną poranną rutynę, która pozwala im pozostać w ciągu dnia na właściwym torze. Ta poranna rutyna zazwyczaj składa się z czytania, medytacji, wyznaczania celów, ćwiczeń fizycznych i prowadzenia dziennika.

 

  1. STWÓRZ MAPĘ MARZEŃ

Motywacja napływa z wielu stron. Niektórzy lubią słuchać motywacyjnych przemówień lub zatrudnić osobę, która będzie ich motywować. Inni z kolei wolą przeczytać coś, co napełni ich motywacją i chęcią do podjęcia natychmiastowego działania.  Każdy posiada indywidualne wyzwalacze motywacji. Jest jednak pewien szczególny wyzwalacz, który wiele osób zna jako tzw. Mapę Marzeń. To kolaż inspirujących słów, prostych rysunków, zdjęć i cytatów, zaprojektowany tak, aby wzbudzić motywację i ułatwić skupienie na celach.

 

 

 

 

źródło: jaksieuczyc.p

 


26.03.2020 r.

O relacjach ciąg dalszy…..

 

Rodzicu, słowa często ranią mocniej niż czyny – to wiemy doskonale, jednak bardzo często o tym zapominamy. Kiedyś w wychowaniu stosowano zasadę  „zimnego chowu”. Dziś z kolei mimo dostępu do bogatych źródeł wiedzy o rozwoju dziecka, często przepracowani, zfrustrowani, śpieszący się rodzice reagują, tak ,że to przeważnie odbija się echem na całej rodzinie, a na jej najmłodszych członkach potrafi zostawić trwałe bliznyw psychice.

Poniższy  spot już zawsze będzie aktualny. Jego przekaz jest ponadczasowy- bądźmy dobrymi i mądrymi projektantami przyszłości naszych dzieci. Zachęcam do obejrzenia.

CZEGO DZIECI NAM NIE MÓWIĄ…

1. Nie krzycz na mnie. Boję się wtedy Ciebie i myślę, że skoro na mnie krzyczysz to ze mną musi być coś nie tak.

2. Słuchaj mnie. Kiedy opowiadam Ci o tym, co dla mnie ważne, patrz mi w oczy. Czuję wtedy, że ja i moje sprawy są dla Ciebie ważne.

3. Pozwól mi dorastać w moim własnym tempie. Nie zmuszaj mnie do robienia rzeczy, na które jeszcze mam czas. Pamiętaj, że jestem dzieckiem i najlepiej odkrywam świat poprzez zabawę.

4. Uwielbiam, kiedy spędzasz ze mną czas. Jesteś w dobrym humorze, bawisz się ze mną, śmiejemy się i tworzymy piękne wspomnienia, do których jako dorosły będę z przyjemnością wracał.

5. Nie porównuj mnie do rodzeństwa czy rówieśników. Czuję się wtedy gorszy, a tak bardzo potrzebuję Twojej akceptacji.

6. Przytul mnie kiedy jest mi smutno. Pozwól mi płakać. Nie mów mi, że chłopcy nie płaczą, że jestem beksą i że powinienem być w dobrym nastroju. Moje uczucia są prawdziwe. Tak samo jak Twoje.

7. Naucz mnie dbania o swoje potrzeby. Wyśpij się, odpocznij, realizuj swoje zainteresowania, spotykaj się z przyjaciółmi. Pokaż mi, że bycie rodzicem i spędzanie czasu z dzieckiem może być źródłem radości. Naprawdę nie chcę widzieć jak cierpisz i poświęcasz się dla mnie, a później jesteś zdenerwowany i sfrustrowany. Martwię się wtedy, że to przeze mnie.

8. Bądź przy mnie kiedy się boję. Nie wyśmiewaj się z moich dziecięcych lęków. Powiedz mi, że też kiedyś bałeś się ciemności i pozwól mi trzymać latarkę przy poduszce.

9. Kochaj mnie dlatego, że jestem. Nie dlatego, że szybko biegam, recytuję wiersze i jestem „grzeczny”. Kochaj mnie także wtedy kiedy popełniam błędy i potrzebuję Twojego wsparcia. Potrzebuję być pewny, że kochasz mnie także wtedy kiedy coś mi nie wyjdzie.

10. Okazuj miłość swojemu partnerowi/ partnerce. To od Was uczę się rozwiązywania konfliktów, radzenia sobie z trudnymi sytuacjami oraz zrozumienia czym jest prawdziwa miłość.

11. Pamiętaj, że najprawdopodobniej przejmę Twoje przekonania o mnie samym, o innych ludziach, o życiu. Znajdź czas, aby zastanowić się, czy Twoje przekonania są prawdziwe i czy będą mi służyć. Jeżeli myślisz, że ludzie są źli i wykorzystują innych, w życiu będzie mi trudniej i będę nieufny.

12. Wiem, że kochasz mnie i starasz się dla mnie ze wszystkich sił. Pokaż mi, że gorsze dni i drobne potknięcia są częścią życia. Wyciągnij wnioski, zadbaj o swoje samopoczucie i wybacz sobie. Dzięki temu nauczę się reagować podobnie.

13. Uśmiechaj się do mnie. Twój szczery uśmiech działa na mnie kojąco. Czuję się wtedy bezpieczny i kochany.

Patrycja

www.patrycjajuszkat.com


24.03.2020 r.

Jak wspierać dzieci w radzeniu sobie z lękiem związanym z koronawirusem ?

Bez względu na to, ile mamy lat, mamy czasem trudności, by poukładać to, co się w tej chwili z nami dzieje.

Przedstawiam kilka propozycji, którymi dzielą się również  inni, pomocnych w rozmowie z dziećmi na temat obecnej sytuacji zagrożenia koronawirusem.

Propozycje pozwolą zminimalizować lęk i pomogą nam – rodzicom – odpowiedzieć  na wiele pytań, nurtujących dzieci.

https://www.youtube.com/watch?v=BAxc99IhJT0&fbclid=IwAR1xu6GJkyDVlU4BkTR8l-I2Wmpdqh0BT3GcT95D-VNMbvp2LYJr3mnCfgs

 

Poznajcie Jeżyka Bartka, który musiał pozostać w domu …. (bajka terapeutyczna dla młodszych dzieci  )

https://dzieciecapsychologia.pl/wp-content/uploads/2020/03/Je%C5%BCyk-Bartek.pdf

 

A oto ściągawka

A zatem w wielkim skrócie:

  • Wytłumacz jaka jest sytuacja (nie kłam, nie omijaj tego tematu jeśli dziecko potrzebuje porozmawiać),
  • Zwróć uwagę na emocje ( daj potwierdzenie, że strach jest normalną reakcją w tym czasie),
  • Powiedz, co można zrobić ( np. dokładne mycie rąk, niewychodzenie z domu, ograniczenie kontaktów rówieśniczych, itp.),
  • Powiedz dziecku o swoim wsparciu (podkreśl swoją gotowość do rozmowy),
  • Chwal dziecko za zachowania związane z przestrzeganiem zasad ostrożności

Rodzicu !!!!

Pamiętaj, że jesteś wzorem dla swojego dziecka a więc ono powiela Twoje zachowania. Bądź odpowiedzialny za siebie i za innych !!!!!

 

Źródłó: psychologiadziecieca.pl,

TherapyTools – strona główna FB,

Born To Perform – strona główna FB

 

 


23.03.2020 r.

Jak pokonać stres przedegzaminacyjny?

 

stres przedegzaminacyjny- PREZENTACJA

 

Bądź dobrze przygotowany

Trema wiąże się przede wszystkim z tym, czy i na ile czujesz się przygotowany do egzaminu. Dlatego też warto opanować zadany materiał z odpowiednim wyprzedzeniem na tyle dobrze, by czuć się z nim pewnie. Nie zostawiaj nauki na ostatnią chwilę.

Zadbaj o swój spokój

W przeddzień egzaminu przygotuj ubranie i buty, wstań odpowiednio wcześnie, aby uniknąć porannego pośpiechu. Zadbaj o to, aby wyeliminować potencjalne dodatkowe źródła stresu w dniu egzaminu. Zjedz lekkostrawne śniadanie.

Odpocznij

Dzień przed egzaminem wyśpij się, pójdź na spacer ze znajomymi, posłuchaj ulubionej muzyki, ale nie powtarzaj już i nie ćwicz materiału. Istotne jest, aby w tym ważnym dniu być wypoczętym, dotlenionym i w dobrym humorze. Pozytywny nastrój powoduje, że umysł pracuje wydajniej – sprawniej działa pamięć, łatwiej kierować uwagą. Przed wejściem na egzamin stań przy otwartym oknie, zamknij oczy i weź kilka głębokich wdechów. Możesz wtedy w wyobraźni przypomnieć sobie swój ostatni sukces lub miejsce, w którym czułeś się dobrze i bezpiecznie. Zatrzymaj się przez chwilę na tym mentalnym doświadczeniu, niech dobrostan w Tobie zapanuje i przejmie kontrolę.

Nazwij swój lęk

Jeśli stres związany z egzaminem mocno daje ci się we znaki, spróbuj zapisać lub narysować na kartce to, czego się konkretnie boisz. Możesz to zrobić godzinę przed egzaminem. Niech to będzie chwila na zajęcie się emocjami. Kiedy sprecyzujesz swoje obawy, ujmiesz lęk w słowa, w formę plastyczną w decydującej chwili będziesz mieć większą łatwość w skupieniu się na zadaniu, które masz do wykonania.

Przed wejściem na egzamin uśmiechnij się do siebie i z tym uśmiechem wejdź na salę egzaminacyjną. Pogodny wyraz twarzy pozytywnie wpłynie na twoje nastawienie i sposób, w jaki zostaniesz odebrany przez komisję.

Egzamin to sytuacja zadaniowa. Masz do zrealizowania ważne zadanie, od którego zależy to, jak zostaniesz oceniony. Skoncentruj się na tym, co masz do wykonania – na pytaniu, na które odpowiadasz, czy na wypowiedzi, którą prezentujesz. Trzymaj w ryzach swoją uwagę. Nie zajmuj się tym, kto jest w komisji, jakie miny mają słuchacze. Bywa, że do głowy cisną nam się myśli o tym, co się stanie, jeśli sobie nie poradzimy, i jak na taką porażkę zareagują inne osoby. Inwestowanie uwagi w te rozważania na pewno ci nie pomoże. Proponuję, by takie wątki w wyobraźni włożyć do pudełka, zamknąć na klucz i powstrzymać się od zaglądania do środka. Niech nie przeszkadzają. Koncentracja na zadaniu sprawi, że twój umysł przeznaczy maksymalną ilość energii na pracę nad zagadnieniami bezpośrednio związanymi z tematem egzaminu.

Bądź wyrozumiały dla siebie

Jeśli w trakcie egzaminu zdarzy ci się zająknąć, pomylić daty czy zapomnieć języka, przejdź do dalszego ciągu wypowiedzi.

 

 


20.03.2020 r.

Pielęgnujemy relacje rodzinne

Dom rodzinny to miejsce, do którego powinno chcieć się wracać. W rodzinie spotykają się różne temperamenty, a naszym zadaniem jest to, by je scalać przy zachowaniu indywidualności każdego z nich. Rodzina kojarzy się przecież z bezpieczeństwem, zrozumieniem, szacunkiem i miłością.

Budują ją wspólne rytuały, dobre nawyki, wzajemne wsparcie i otwartość, poczucie więzi. Pamiętajmy, by dawać dobry przykład dzieciom. Często nie zdajemy sobie sprawy, jak bardzo nasze zachowanie na nie wpływa.

Naszą rodzinę wzmocnią:

  • Wspólne posiłki – w pędzącym świecie coraz trudniej znaleźć moment na spotkanie przy stole. Tymczasem przestrzeń wokół stołu powinna tętnić życiem. Posiłki, rozmowy, wymiana poglądów, śmieszne historie… Niech codzienne posiłki przy jednym stole staną się nawykiem.
  • Wspólne zainteresowania – znajdźmy aktywność, która angażuje wszystkich członków rodziny. Podczas kolejnych weekendów warto spędzać razem czas, za każdym razem wykonując inne czynności. Pomoże to ustalić, jaka aktywność łączy członków rodziny.
  • Rozmawiajmy – tylko dialog pozwala osiągnąć zamierzony cel i… pójście na kompromis. Jeśli pojawi się kwestia sporna, warto zorganizować naradę rodzinną, podczas której każdy może wyrazić swoje zdanie i zapoznać się z punktem widzenia innego członka rodziny. Ważna jest otwartość, opisywanie swoich uczuć, popieranie swojego zdania argumentami. Nie ma miejsca na odpowiedź „nie, bo nie!”
  • Celebrujmy – każdy dzień, tradycje, ważne momenty. Starajmy się kultywować tradycje rodzinne, pamiętajmy o urodzinach bliskich i rocznicach.
  • Bawmy się – zabawa jest dla dzieci ważna! Bawmy się z dziećmi w to, co nam zaproponują. Pamiętajmy, że dzieci liczą inaczej wspólnie spędzony czas (rodzinna jazda samochodem nie jest dla nich tak wartościowa, jak zabawa w chowanego).
  • Dotrzymujmy słowa – jeśli coś obiecujemy, a potem się z tego wycofujemy, dziecko może nie czuć się dobrze. Może zdarzyć się, że z jakiegoś powodu nie uda nam się wywiązać z deklaracji. I tu ważna jest rozmowa. Jeśli wytłumaczymy, dlaczego na ten moment nasza obietnica nie zostanie spełniona – prawdopodobnie dziecko to zrozumie. Pamiętajmy jednak, żeby okazać mu wsparcie i pozwolić wyrazić trudne emocje.
  • Praca wykonywana razem – nie tylko przyjemności cementują rodzinę. Wypełnianie codziennych obowiązków również może być „wzmacniaczem” waszych więzi. Proś dzieciaki o sortowanie prania, rozładowanie zmywarki, drobne zakupy. Róbcie rodzinne porządki świąteczne, podzielcie się zadaniami, gdy trzeba ogarnąć dom po remoncie. Wtedy macie poczucie, że nie żyjecie każde sobie, ale podejmujecie wysiłek dla wspólnego dobra.

Szanujcie swoją pracę: W zgranej rodzinie nie dojdzie do sytuacji, gdy jedna osoba, często matka, będzie nadmiernie obciążona pracą, co doprowadza do niepotrzebnych spięć.

 

  • Fotografowanie i oglądanie zdjęć– utrwalajcie na zdjęciach historię waszej rodziny – wspólne wakacje, początek roku szkolnego, komunię świętą dziecka, ale i codzienne sprawy. Zabierajcie czasem aparat, gdy idziecie na zwykły niedzielny spacer do parku. Zorganizujcie konkurs – kto zrobi najlepszy portret, wygrywa lody. Mimo iż żyjemy w dobie cyfrowej, z niektórych zdjęć warto zrobić odbitki i założyć album rodzinny. Do albumu zagląda się dużo częściej niż do komputera! Waszym rodzinnym rytuałem może stać się wspólne oglądanie fotografii kilka razy w roku, np. przy okazji urodzin każdego z domowników. Warto oglądać też stare albumy waszych rodziców i dziadków, wspominając ich dzieje. Takie „seanse” integrują rodzinę.

Tych kilka czynności pomaga budować fundament porozumienia w rodzinie. Wspólne działania, przegadane tematy łączą, rodzą więź. Najważniejsze, by mieć dla siebie czas!

 

 


 

26.11.2018 r.

Wskazówki dla rodziców, pomagające kształtować poczucie własnej wartości u dzieci

Czym jest poczucie własnej wartości? „To poczucie godności, niepowtarzalności, świadomości bycia kimś ważnym, prawo do szczęścia i miłości, to miłość do siebie i własnego ciała, to zakodowane w podświadomości pozytywne informacje na własny temat.

I. Majewska- Opiełka

Co jako rodzic, możesz zrobić, aby budować poczucie własnej wartości u swojego dziecka?

  • Chwal swoje dziecko konkretnie za dane zachowanie, cechę czy umiejętność. Nazywaj to, co widzisz, w danym momencie. Rób to często, jak tylko jest ku temu okazja i bezpośrednio po zaobserwowanym zachowaniu. W ten sposób nie tylko budujesz poczucie własnej wartości dziecka, ale i wzmacniasz pozytywne, pożądane zachowania, czy utrwalasz nawyki.
  • Obserwuj swoje dziecko, ukierunkowuj, ale w zgodzie z jego możliwościami i predyspozycjami. Pozwól dziecku być najlepszym w wybranej przez niego dziedzinie, daj szansę rozwijania jego pasji, a nie twoich wyobrażeń o tym, kim chciałbyś, żeby był, czy jakie miał zainteresowania.
  • Mów dobrze o dziecku, nie krytykuj, nie narzekaj. Chwal dziecko przy innych, dziel się swoimi sukcesami z innymi rodzicami. Pamiętaj jednak, aby nie porównywać go do rówieśników czy rodzeństwa.
  • Nie poprawiaj, nie udoskonalaj tego, co zrobiło dziecko. To nie znaczy, że nie możesz uczyć go, że można coś zrobić inaczej, lepiej. Pamiętaj jednak wówczas, aby najpierw docenić to, co dobrze zrobiło, a potem zaproponować coś jeszcze, np. „Widzę, że posprzątałeś po sobie talerz. Brawo, to się nazywa samodzielność. Sprzątnij ze stołu jeszcze szklankę.” Zamiast mówić: „Dobrze, że odniosłeś talerz, ale zapomniałeś o szklance, postaraj się używać łączników i, też, jeszcze, zamiast ale.”
  • Pozwól dziecku uczyć się nowych umiejętności. Rób to w taki sposób, aby stanowiły dla niego wyzwanie, a nie przekraczały jego możliwości. W ten sposób dasz dziecku możliwość poczucia sukcesu i unikniesz niepotrzebnej frustracji.

Źródło: Marta Bonalska, Budowniczowie charakteru, w: „Bliżej przedszkola”, maj 2014.

Poza tym:

  • Najpierw zadbajcie o własne poczucie wartości.
  • Celebrujcie różnice. Pozwólcie dzieciom na to, by miały prawo różnić się od innych, także od domowników.
  • Wspólnie świętujcie nawet najmniejsze sukcesy.
  • Często przyrządzajcie ulubione potrawy dziecka i zawsze zaznaczajcie, że to specjalnie dla niego.
  • Mówcie dziecku, jakie jest wyjątkowe i wspaniałe.
  • Chwalcie wszystkie osiągnięcia dziecka, zauważajcie „normalne” grzeczne zachowania.
  • Mówcie dzieciom dobre rzeczy, kiedy śpią. Programujcie je pozytywnie.
  • Zachęcajcie do sięgania coraz wyżej. Nie zniechęcajcie do próbowania.
  • Każdego ranka mówcie komplementy innej osobie w waszej rodzinie”.

Źródło: Iwona Majewska- Opiełka, „Wychowanie do szczęścia”


29.03.2017 r.

Karanie ogłupia

Dzieci karane klapsami mają niższy iloraz inteligencji, ostrzega psycholog Maurray Strauss z Uniwerity of New Hampshire. Strauss i Mallie Paschall z Pacific Institute for Research and Evaluation w Maryland badali ponad 1500 dzieci, które podzielili na dwie grupy wiekowe: od 2 do 4 lat oraz od 5 do 9 lat. Mierzyli ich IQ na początku badań oraz po czterech latach. IQ wszystkich badanych urosło, ale dzieci, które w tym czasie dostawały klapsy, osiągały niższe wyniki od pozostałych – średnio o 5 punktów w pierwszej grupie i niemal 3 punkty w drugiej. Strauss zastrzega, że to badanie pokazuje wyłącznie niepokojącą zależność między klapsami a poziomem inteligencji. Aby się przekonać, jak silna ona jest i na czym polega, należałoby przeprowadzić długoletnie badania, w których jedna grupa dzieci regularnie otrzymywałaby klapsy, a druga w ogóle. Oczywiście- i na szczęście- takie badania nie są możliwe.

Źródło: livescience.com

 


I. W naszych opiniach, orzeczeniach pojawiają się różnorodne terminy, nazwy. Poniżej wyjaśniamy te najczęściej występujące:

Inteligencja –  to zdolność człowieka (odnosząca się do względnie stałych wewnętrznych warunków człowieka), determinująca efektywność działań wymagających udziału typowo ludzkich procesów poznawczych. Inteligencja kształtuje się w wyniku wzajemnego działania: genotypu, środowiska, własnej aktywności.

Inteligencja ogólna to wynik inteligencji werbalnej (słownej) i niewerbalnej (bezsłownej, praktyczno-technicznej); można ją zmierzyć za pomocą różnych testów badających inteligencję.

Ogólny poziom inteligencji na poziomie niższym niż przeciętny – jest to w badaniach inteligencji wynik ( zarówno wynik w skali słownej jak i bezsłownej)  wskazujący na niższy niż przeciętny poziom funkcjonowania intelektualnego i społecznego. W tej grupie można spotkać dzieci,  które mają osłabione różne zdolności (choć nie zawsze mają zaburzone te same funkcje poznawcze). Te dzieci przejawiają różnego typu zaburzenia:

Zaburzenia myślenia słowno – pojęciowego, a więc tego, na którym przede wszystkim bazuje nauka szkolna małą samodzielność w myśleniu wolniejsze tempo pracy i uczenia się trudności w koncentracji uwagi przez dłuższy czas. Ze względu na powyższe cechy konieczne jest wobec tych dzieci zastosowanie metod ułatwiających im opanowanie materiału. Dzieci te, bowiem nie kwalifikują się do szkoły specjalnej dla upośledzonych umysłowo, a program szkoły ogólnodostępnej jest dla nich trudny, a przede wszystkim zbyt szybko realizowany.

Wymagania edukacyjne – oczekiwane osiągnięcia ucznia, sformułowane przez  nauczyciela na podstawie realizowanego programu nauczania.

Dostosowanie wymagań edukacyjnych – to zastosowanie takich kryteriów do wymagań edukacyjnych (zarówno w zakresie formy, jak i treści wymagań), które uwzględniają możliwości i ograniczenia ucznia, a więc dysfunkcje oraz mocne strony rozwoju i funkcjonowania dziecka. Podstawowym celem dostosowania wymagań jest wyrównanie szans edukacyjnych uczniów oraz zapobieganie wtórnym problemom emocjonalnym i motywacyjnym.

Dostosowanie wymagań:

powinno dotyczyć głównie form i metod pracy z uczniem, zdecydowanie rzadziej treści nauczania, nie może polegać na takiej zmianie treści nauczania, która powoduje obniżanie wymagań wobec uczniów z normą intelektualną nie oznacza pomijania haseł programowych, tylko ewentualne realizowanie ich na poziomie wymagań koniecznych lub podstawowych, nie może prowadzić do zejścia poniżej podstawy programowej, a zakres wiedzy i umiejętności powinien dać szansę uczniowi na sprostanie wymaganiom kolejnego etapu edukacyjnego.
Testy inteligencji mogą badać inteligencję słowną i bezsłowną (niewerbalną)

Zdolności słowne są zależne od stymulacji środowiska, nabywane w toku doświadczeń życiowych i edukacji szkolnej.
Zdolności bezsłowne są niezależne od doświadczenia osoby badanej, jej wykształcenia, pochodzenia itp.
Procesy poznawcze  (funkcje poznawcze) – zespół procesów, dzięki którym odbieramy informacje z otoczenia: uwaga, pamięć, wrażenia i spostrzeżenia, orientacja w schemacie ciała (prawa i lewa strona) i przestrzeni, myślenie.

Nieharmonijny rozwój funkcji poznawczych – występuje, gdy poszczególne zdolności (funkcje poznawcze) rozwijają się w innym tempie (opóźnienie lub przyspieszenie rozwoju poszczególnych funkcji), np. opóźnienie rozwoju mowy, osłabiona pamięć długotrwała.

Zdolności percepcyjno –motoryczne – współdziałanie procesów poznawczych i czynności ruchowych, np. przy pisaniu ze słuchu to współdziałanie uwagi, analizy i syntezy wzrokowej, słuchowej oraz ruch ręki piszącej.

Koordynacja wzrokowo –ruchowa – współpraca oka i ręki, umożliwia wykonywanie precyzyjnych ruchów rąk pod kontrolą wzroku, m.in. rysowanie i pisanie. Dziecko o osłabionej koordynacji wzrokowo -ruchowej będzie miało trudności ze zmieszczeniem się w liniaturze, pismo będzie mało czytelne, prace będą mało staranne, pokreślone.

Spostrzegawczość –  podstawowe uzdolnienia spostrzeżeniowe czyli zdolność do dostrzegania szczegółów ważnych od drugorzędnych. Dzieci z zaburzoną spostrzegawczością mylą litery podobne do siebie np. d-b, wadliwie rozplanowują zapis na stronie, mają utrudnioną orientację na mapie, nie potrafią odnajdywać różnic i podobieństw, mają trudności w wyszukiwaniu informacji w tekście.

Zdolność uczenia się na nowym materiale – mierzy zdolność uczenia się nowych umiejętności (uczenia się w sposób mimowolny, nieuświadomiony), za miarę tej zdolność służy tutaj prędkość i dokładność wykonania.

Podstawowe umiejętności arytmetyczne – przeliczanie, dodawanie, odejmowanie, w przypadku starszych dzieci – mnożenie, dzielenie, rozwiązywanie zadań z treścią. Dziecko które ma osłabione podstawowe umiejętności arytmetyczne będzie miało problemy z poprawnym rozwiązaniem zadań matematycznych.

Myślenie pojęciowe – kształtowanie się pojęć, zdolność rozumowania konkretnego i abstrakcyjnego, zdolność do uogólniania ( znajdywanie szerszego pojęcia np. kurtka –czapka to ubrania), klasyfikowania (biurko – krzesło to meble) , porządkowania pojęć, dostrzegania różnic i podobieństw między poszczególnymi przedmiotami czy też pojęciami.

Słownik –zasób słownictwa, adekwatności w definiowaniu pojęć czyli stopień opanowania języka. Dziecko o ubogim słownictwie będzie miało trudności ze zrozumieniem przeczytanych treści czy trudności z konstruowaniem dłuższych wypowiedzi ustnych  czy pisemnych.

Myślenie logiczne (myślenie przyczynowo –skutkowe) – umiejętność wskazywania następstw określonych sytuacji, wyszukiwania przyczyn pewnych stanów rzeczy, porządkowania zdarzeń.

Pamięć długotrwała i zakres wiedzy podstawowej – są to aspekty pamięci takie jak jej trwałość, wierność odtwarzania, gotowość do odtworzenia zapamiętanego jakiś czas temu materiału. Jest zależna od uzdolnień, aspiracji, oddziaływań środowiska. Dziecko o dobrej pamięci długotrwałej nie wymagają dużej ilości powtórzeń podczas nauki jakiejś partii materiału.

Pamięć bezpośrednia (krótkotrwała) – świeża; pozwala zapamiętać i natychmiast odtworzyć zapamiętany materiał; zaburzenia pamięci krótkotrwałej powodują, że uczeń ma problemy z zapamiętaniem zdań podczas pisania dyktanda, z zapamiętaniem dwóch poleceń jednocześnie, z liczeniem w pamięci.

Pamięć słuchowa – zdolność do utrwalania i przypominania informacji „usłyszanych”. Dziecko z osłabioną pamięcią słuchową ma problemy z zapamiętaniem poleceń ustnych czy trudności w zapisaniu dyktowanej treści, trudności w zapamiętaniu treści podawanych ustnie np. podczas wykładu.

Pamięć wzrokowa – zdolność do utrwalania i przypominania informacji „widzianych”. Dziecko o osłabionej pamięci wzrokowej myli litery o podobnym kształcie np. l-ł, lub cyfry o podobnym kształcie 1-7, pomija podczas pisania szczegóły graficzne np. ś, ć, ę, ą.

Ćwiczenia na materiale abstrakcyjnym – ćwiczenia oparte na literach, cyfrach, wyrazach i zdaniach oraz symbolach.

Ćwiczenia na materiale konkretnym – ćwiczenia oparte na obrazkach, przedmiotach np. liczenie na liczydle, liczenie patyczków.

Słuch fonemowy – zdolność wyróżniania głosek oraz różnicowania głosek podobnych w słyszanych słowach (np. bułka – półka). Dziecko z osłabionym słuchem fonemowym będzie miało trudności w zapisaniu dyktowanych treści, będzie opuszczało lub przestawiało litery, wyrazy podczas pisania.

Umiejętności fonologiczne –analiza i synteza głoskowa i sylabowa –rozkład wyrazów na głoski i sylaby oraz umiejętność ich łączenia. Dziecko które ma osłabioną umiejętności fonologiczne ma trudności z zapamiętywaniem nowych wyrazów i terminów, będzie myliło znaczenie wyrazów o podobnym brzmieniu np. bułka-półka.

Percepcja słuchowa – związana z umiejętnościami fonologicznymi i słuchem fonemowym oraz pamięcią słuchową; zaburzenia tych funkcji są związane z nieprawidłowym działaniem analizatora słuchowego i mogą objawiać się: trudnością odróżniania podobnych głosek jak k-g, d-t, z-s.

Percepcja wzrokowa –jest zdolnością do rozpoznawania i rozróżniania bodźców wzrokowych a także do ich interpretowania przez odniesienie do poprzednich doświadczeń. to umiejętność spostrzegania barwy, kształtu, skupiania wzroku, wyodrębnianie elementów z tła.

Duża motoryka – sprawność ruchowa całego ciała. Jest to taki rodzaj aktywności ruchowej jak: chodzenie, bieganie, skakanie, czołganie się, jazda na rowerze, czy też pływanie.

Mała motoryka –  sprawność ruchowa rąk w zakresie szybkości ruchów, ich precyzji. Motoryka mała to takie czynności, jak: rysowanie, malowanie, pisanie, ugniatanie czegoś w dłoni, czy rzeźbienie oraz czynności manualne niezbędne podczas samoobsługi jak jedzenie łyżką, zapinanie guzików. Prawidłowy rozwój motoryki małej ma wpływ na dobre opanowanie pisania.

Motoryka narządów mowy – sprawność ruchowa narządów mowy, która decyduje o poprawności wymowy.

Dysleksja rozwojowa – są to specyficzne trudności w czytaniu i pisaniu u dzieci o prawidłowym rozwoju umysłowym. Spowodowane są zaburzeniami niektórych funkcji poznawczych, motorycznych i ich integracji, uwarunkowanymi nieprawidłowym funkcjonowaniem układu nerwowego  (cyt za PTD).

Przyczyny dysleksji są złożone. Są to zaburzenia funkcji percepcyjno motorycznych (spostrzegania wzrokowego, słuchowego, motoryki) i ich współdziałania (integracji percepcyjno motorycznej), funkcji językowych, pamięci (wzrokowej, słuchowej, ruchowej), lateralizacji, orientacji w schemacie ciała i przestrzeni.

Termin “Dysleksja rozwojowa” używany jest dla określenia syndromu zaburzeń (zazwyczaj współwystępujących), do których należą :

DYSLEKSJA – specyficzne trudności w czytaniu;
DYSORTOGRAFIA – specyficzne trudności z opanowaniem poprawnej pisowni
(w tym błędy ortograficzne);
DYSGRAFIA – niski poziom graficzny pisma.
DYSKALKULIA – specyficzne trudności w operowaniu liczbami, opanowaniu umiejętności liczenia.
Głęboka dysleksja rozwojowa – są to poważne zaburzenia umiejętności czytania i pisania.

Zatrzymanie się na poziomie elementarnego czytania i nie osiągniecie poziomu czytania zaawansowanego lub opóźnienie o kilka lat w zakresie umiejętności czytania. Tak poważnym zaburzeniom umiejętności czytania towarzyszą także poważne zaburzenia umiejętności pisania.

Ryzyko dysleksji – u dzieci do 9 roku życia ( czyli w klasach I –III) nie diagnozuje się dysleksji rozwojowej a jedynie dostrzega się objawy, które sygnalizują możliwość wystąpienia specyficznych trudności w czytaniu i pisaniu.

Lateralizacja – stronność ciała, wyraźna dominacja jednej ze stron ciała. Lateralizacja zazwyczaj kształtuje się w pierwszych 6 latach życia, toteż dziecko które idzie do szkoły ma już wyraźnie ukształtowana dominację jednej ze strony ciała.

Modele lateralizacji:

1. Lateralizacja jednostronna –dominacja jednej ze stron ciała

a. prawostronna- dominacja prawej ręki, oka, i nogi (świadczy o dominacji lewej półkuli)

b. lewostronna – dominuje lewa ręka, noga i lewe oko (co świadczy o dominującej roli prawej półkuli mózgu)

2. lateralizacja niejednorodna –skrzyżowana -polega ona na wyraźnej czynnościowej przewadze narządów ruchu i zmysłu, lecz nie po tej samej stronie, a po obu stronach ciała: można więc spotkać dzieci leworęczne, ale prawooczne i prawonożne. Wariantów tego typu jest kilka i jest to lateralizacja ustalona. Lateralizacja skrzyżowana w zakresie ręki i oka powoduje zaburzenia koordynacji wzrokowo- ruchowej. Utrudnia dziecku kontrolę wzrokową pracy ręki. Dzieci te mają trudności w pisaniu.

3. lateralizacja nieustalona – brak funkcjonalnej dominacji jednej strony ciała. Jest stanem przejściowym (po 6 r.ż.) świadczy o opóźnieniu procesu lateralizacji) lub trwałym, oburęczność utrzymuje się do końca życia. U dzieci tych często występują trudności w nauce.

Terapia pedagogiczna – jest to oddziaływanie za pomocą środków pedagogicznych (wychowawczych i dydaktycznych) na przyczyny i przejawy trudności dzieci w uczeniu się, mające na celu eliminowanie niepowodzeń szkolnych oraz ich ujemnych konsekwencji.

Psychoterapia – to proces zamierzonego oddziaływania na pacjenta środkami psychologicznymi, którego celem jest: leczenie zaburzeń psychicznych, pomoc
w rozwiązywaniu problemów emocjonalnych, pomoc w trudnych sytuacjach życiowych, rozwój osobowości. Psychoterapia może być: indywidualna, grupowa, rodzinna, małżeńska.

W zależności od czasu trwania można psychoterapię podzielić na krótkotrwałą (trwającą kilka do kilkunastu spotkań) i długotrwałą ( trwającą dłużej np. rok).

II. Agresja u dzieci

Jeśli Twoje dziecko przejawia agresywne zachowania:

– daj mu stos starych gazet, niech je drze

– kup mu rękawice bokserskie i wałek treningowy

– daj mu czyste kartki, niech na nich szybko rysuje koła

– daj mu kilka balonów, niech je szybko nadmucha

– czytaj mu bajki terapeutyczne

– zgłoś się do psychologa dziecięcego

III. Czas zerwać ze szkodliwym stereotypem, który skłania rodziców do wychowywania chłopców bez czułości, empatii, poświęcania im uwagi, uczenia norm społecznych i dobrych manier, na twardych facetów, którzy mają sobie sami radzić i nigdy nie płaczą. Stereotyp ten przyczynia się do „seryjnej produkcji”nastolatków i mężczyzn źle przystosowanych do funkcjonowania w rodzinie i w społeczeństwie, nieumiejących rozmawiać, nieradzących sobie z emocjami, których główną formą ekspresji jest przemoc, a reakcją na problemy duszy- ucieczka od nich, m.in. w uzależnienia (źródło: St. Biddulpha „wychowywanie chłopców”).

IV.  Wg Amerykańskiej Akademii Pediatrów dziecko do drugiego roku życia nie powinno w ogóle oglądać telewizji, zaś dzieci w wieku szkolnym mogą spędzać przed ekranem telewizora i komputera łącznie nie więcej niż dwie godziny dziennie. 

Tymczasem przeciętne dziecko ogląda telewizję 4 godziny dziennie, czyli bite dwa miesiące w roku, przez całą dobę!!! Do 18 roku życia przesiedzi ono przed ekranem 3 lata, dzień i noc!!! Do tego dochodzi komputer: gry, Internet. W tym czasie dziecko nie zdobywa własnych doświadczeń, nie doskonali motoryki, nie uczy się języka, nie nawiązuje przyjaźni i relacji z innymi, nie uprawia sportu. Nie żal tych straconych szans?